Does a tetanus booster vaccine interact with methotrexate or biologic agents used for rheumatoid arthritis?

Medical Advisory BoardAll articles are reviewed for accuracy by our Medical Advisory Board
Educational purpose only • Exercise caution as content is pending human review
Article Review Status
Submitted
Under Review
Approved

Last updated: September 11, 2026 • View editorial policy

Have a follow-up question?

Our Medical A.I. is used by practicing medical doctors at top research institutions around the world. Ask any follow up question and get world-class guideline-backed answers instantly.

Ask Question

Szczepienie na tężec a leczenie RZS

Szczepienie przypominające na tężec można bezpiecznie podawać pacjentom przyjmującym metotreksat lub leki biologiczne w leczeniu RZS – nie ma przeciwwskazań do szczepienia, choć odpowiedź immunologiczna może być osłabiona.

Bezpieczeństwo szczepienia

Szczepionka na tężec jest szczepionką inaktywowaną (toksoid tężcowy) i jest bezpieczna dla wszystkich pacjentów z RZS, niezależnie od stosowanego leczenia immunosupresyjnego 1, 2. Nie ma ryzyka wywołania infekcji szczepionkowej, ponieważ nie jest to szczepionka żywa 3.

Wpływ metotreksatu na odpowiedź immunologiczną

Metotreksat może osłabiać odpowiedź humoralną na szczepienie przeciw tężcowi, ale większość pacjentów nadal osiąga ochronne miano przeciwciał:

  • W badaniach 88-90% pacjentów z RZS przyjmujących metotreksat osiągnęło ochronną odpowiedź przeciwciał po szczepieniu na tężec 1
  • Baricitynib z metotreksatem wykazał obniżone stężenia przeciwciał przeciwtężcowych, ale wiele osób nadal osiągnęło odpowiedź 4, 5
  • Nie ma potrzeby przerywania metotreksatu w przypadku szczepienia na tężec – wytyczne ACR z 2023 roku zalecają kontynuację leków immunosupresyjnych (poza metotreksatem) podczas szczepień innych niż grypa 6

Opcjonalna optymalizacja dla metotreksatu

Chociaż nie jest to obowiązkowe dla szczepienia na tężec, niektóre wytyczne sugerują, że można rozważyć wstrzymanie metotreksatu na 1 tydzień po szczepieniu, jeśli aktywność choroby jest dobrze kontrolowana 7. Strategia ta została przebadana głównie dla szczepień przeciw grypie i COVID-19, a dane dla tężca są ograniczone 6, 8.

Wpływ leków biologicznych na odpowiedź immunologiczną

Inhibitory TNF

  • Nie wykazują istotnego wpływu na odpowiedź na szczepienie przeciw tężcowi 9, 4
  • Badania wykazały porównywalne odpowiedzi u pacjentów leczonych inhibitorami TNF i osób zdrowych 4
  • Kontynuuj leczenie bez zmian 7, 6

Tocilizumab (inhibitor IL-6)

  • Nie osłabia odpowiedzi na szczepienie przeciw tężcowi 4, 10
  • W badaniu VISARA nie stwierdzono istotnego osłabienia odpowiedzi humoralnej 10
  • Kontynuuj leczenie bez zmian 7

Rituksymab (anty-CD20)

  • Najsilniej osłabia odpowiedź immunologiczną na szczepienia 9, 3
  • Odpowiedź na tężec jest zachowana, jeśli szczepienie wykonano ≥24 tygodnie po rituksymabie 2, 11
  • Jeśli szczepienie jest konieczne <6 miesięcy po rituksymabie, należy rozważyć podanie immunoglobuliny przeciwtężcowej w przypadku skażonej rany 3
  • Idealnie szczepić przed rozpoczęciem leczenia rituksymabem 4

Abatacept

  • Może nieznacznie osłabiać odpowiedź (około 10% niższe wskaźniki) 4
  • Kontynuuj leczenie bez zmian dla szczepień przypominających 7

Inhibitory JAK

  • Baricitynib z metotreksatem wykazał obniżone stężenia przeciwciał, ale wiele osób osiągnęło odpowiedź 4, 5
  • Tofacitynib wykazał zadowalającą odpowiedź 4
  • Kontynuuj leczenie bez zmian dla szczepienia na tężec 6

Praktyczne zalecenia

  1. Wykonaj szczepienie przypominające zgodnie z kalendarzem – nie odkładaj ze względu na leczenie RZS 6, 12

  2. Nie przerywaj leków biologicznych w czasie szczepienia na tężec 7, 6

  3. Dla metotreksatu: kontynuuj leczenie lub opcjonalnie rozważ 1-tygodniową przerwę po szczepieniu, jeśli choroba jest dobrze kontrolowana 7, 6

  4. Wyjątek – rituksymab:

    • W przypadku skażonej rany <6 miesięcy po rituksymabie podaj immunoglobulinę przeciwtężcową 3
    • Planuj szczepienia przed rozpoczęciem rituksymabu, gdy to możliwe 4

  5. Nie ma potrzeby oznaczania miana przeciwciał po szczepieniu na tężec u większości pacjentów 6

Ważne zastrzeżenia

  • Glikokortykosteroidy w dawce ≥20 mg/dobę mogą osłabiać odpowiedź, ale nie stanowią przeciwwskazania 9, 3
  • Aktywność choroby nie jest powodem do odkładania szczepienia 12
  • Szczepienie nie powoduje zaostrzenia RZS 3, 12

References

Related Questions

What are the recommended vaccination guidelines for patients receiving methotrexate, including considerations for live and inactivated vaccines and timing of methotrexate dosing?
Which vaccines are recommended for patients receiving methotrexate?
Should a 54-year-old African American woman with a 10-year history of intermittent neck pain and arthritis, and no prior imaging, obtain cervical spine X‑rays?
In a 51-year-old woman with rheumatoid arthritis who presents with severe deep ocular pain radiating to the temple, worsened at night and with eye movement, and a diffusely injected eye, what is the most likely diagnosis?
What is the appropriate treatment for an 87‑year‑old female with rheumatoid arthritis and limited ambulation who has erythema and tenderness of the great toe?
What is the appropriate management for a patient with sore throat, normal temperature, cough and cold, elevated C‑reactive protein, neutrophilia (82% neutrophils) and lymphopenia (11% lymphocytes)?
What are the differential diagnoses for an elevated erythrocyte sedimentation rate, neutrophilic granulocytosis on a complete blood count, and increased ferritin in an 83‑year‑old non‑diabetic patient with a pacemaker and dementia?
In a 23-year-old female with hemoglobin 9.2 g/dL, mean corpuscular volume 69.5 fL, and mean corpuscular hemoglobin 21 pg, what is the likely diagnosis and recommended management?
A 21-year-old male presents with three days of fever and hyperbilirubinemia, normal aspartate aminotransferase (AST) and alanine aminotransferase (ALT), and negative dengue serology; what is the appropriate next step in management?
Which vaccines should a lung transplant candidate receive before transplantation, and what are the recommended timing intervals for each vaccine?
For a 69-year-old patient taking carvedilol 25 mg twice daily, sacubitril/valsartan 200 mg once daily, and hydrochlorothiazide 12.5 mg once daily who still has blood pressure 140/80 mmHg, what additional antihypertensive medication can be added?

Professional Medical Disclaimer

This information is intended for healthcare professionals. Any medical decision-making should rely on clinical judgment and independently verified information. The content provided herein does not replace professional discretion and should be considered supplementary to established clinical guidelines. Healthcare providers should verify all information against primary literature and current practice standards before application in patient care. Dr.Oracle assumes no liability for clinical decisions based on this content.