Dieta przy uchyłkach jelita grubego
Pacjentom z uchyłkami jelita grubego należy zalecić dietę bogatą w błonnik (25-35g dziennie) pochodzący głównie z owoców i warzyw, bez konieczności unikania orzechów, nasion, popcornu czy kukurydzy 1, 2.
Zalecenia dietetyczne oparte na wytycznych
Błonnik - podstawa diety
- Dieta bogata w błonnik lub suplementacja błonnikiem jest zalecana u wszystkich pacjentów z historią ostrego zapalenia uchyłków 1
- Szczególnie korzystny jest błonnik nierozpuszczalny (celuloza) pochodzący z owoców i warzyw 3
- Optymalna dawka: 25-35g błonnika dziennie
- Można stosować zarówno błonnik dietetyczny, jak i suplementację (np. glukomannan) 4
Uwaga praktyczna: Należy stopniowo zwiększać spożycie błonnika, aby uniknąć wzdęć i dyskomfortu brzusznego. Preferencje pacjenta dotyczące ewentualnych działań niepożądanych (wzdęcia) powinny być brane pod uwagę przy doborze formy błonnika 1.
Produkty, których NIE trzeba unikać
Wytyczne AGA jednoznacznie stwierdzają, że NIE należy rutynowo zalecać unikania orzechów, nasion, popcornu czy kukurydzy 1, 2. Jest to przełomowa zmiana w stosunku do historycznych zaleceń - brak jest jakichkolwiek dowodów naukowych potwierdzających, że te produkty zwiększają ryzyko zapalenia uchyłków lub ich powikłań 5.
Dodatkowe modyfikacje stylu życia
Oprócz diety, należy zalecić 2:
- Regularną aktywność fizyczną (intensywny wysiłek fizyczny może zmniejszać ryzyko nawrotów) 1
- Utrzymanie prawidłowej masy ciała lub redukcję nadwagi
- Unikanie palenia tytoniu
- Ograniczenie spożycia alkoholu (unikanie nadmiernego spożycia)
- Dietę ubogą w tłuszcze i czerwone mięso 6, 3
- Ograniczenie stosowania niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) gdy to możliwe 1
Jakość dowodów i zastrzeżenia
Należy być świadomym, że zalecenia dotyczące błonnika opierają się na dowodach bardzo niskiej jakości 1. Nie ma badań randomizowanych oceniających wpływ błonnika na nawroty zapalenia uchyłków - korzyści są ekstrapolowane z badań obserwacyjnych dotyczących pierwszego epizodu choroby. Mimo to, ze względu na niskie ryzyko stosowania diety bogatobłonnikowej i potencjalne korzyści, jest ona zalecana.
Najnowsze wytyczne ACG z 2026 roku potwierdzają te zalecenia, podkreślając znaczenie zdrowej diety bez unikania orzechów, nasion czy popcornu jako element prewencji nawrotów 2.