From the Guidelines
Điều trị viêm phổi nên được dựa trên tác nhân vi sinh gây bệnh, với việc lựa chọn kháng sinh phù hợp với từng loại vi khuẩn hoặc virus gây bệnh. Đối với viêm phổi cộng đồng mắc phải do vi khuẩn, điều trị empirical thường bao gồm một beta-lactam (như amoxicillin 1g ba lần denně hoặc ceftriaxone 1-2g hàng ngày) cộng với một macrolide (azithromycin 500mg hàng ngày) trong 5-7 ngày 1. Đối với Streptococcus pneumoniae, penicillin hoặc amoxicillin vẫn hiệu quả đối với các chủng dễ bị tổn thương, trong khi các chủng kháng thuốc có thể yêu cầu liều cao hơn hoặc các kháng sinh thay thế như fluoroquinolone hô hấp (levofloxacin 750mg hàng ngày) 1. Đối với các tác nhân không điển hình như Mycoplasma pneumoniae, macrolide (azithromycin 500mg vào ngày 1, sau đó 250mg hàng ngày trong 4 ngày) hoặc doxycycline (100mg hai lần hàng ngày trong 7-10 ngày) thường được sử dụng 1. Đối với Pseudomonas aeruginosa, một beta-lactam chống Pseudomonas (piperacillin-tazobactam 4,5g mỗi 6 giờ) cộng với một aminoglycoside hoặc fluoroquinolone được khuyến nghị 1. Viêm phổi do virus, đặc biệt là cúm, nên được điều trị bằng các chất ức chế neuraminidase như oseltamivir (75mg hai lần hàng ngày trong 5 ngày) nếu được xác định trong vòng 48 giờ sau khi xuất hiện triệu chứng 1. Đối với viêm phổi nấm, như Pneumocystis jirovecii, trimethoprim-sulfamethoxazole (15-20mg/kg/ngày của thành phần trimethoprim, chia thành 3-4 liều) trong 21 ngày là điều trị tiêu chuẩn 1. Điều trị nên được điều chỉnh dựa trên kết quả nuôi cấy, phản ứng lâm sàng và mô hình kháng thuốc địa phương, với việc xem xét chuyển từ điều trị tiêm tĩnh mạch sang điều trị uống khi có sự cải thiện lâm sàng.
Một số điểm cần lưu ý khi điều trị viêm phổi bao gồm:
- Lựa chọn kháng sinh phù hợp với tác nhân gây bệnh và tình trạng của bệnh nhân
- Sử dụng kháng sinh một cách hợp lý để giảm thiểu sự phát triển của kháng thuốc
- Theo dõi chặt chẽ tình trạng của bệnh nhân và điều chỉnh điều trị khi cần thiết
- Xem xét việc sử dụng các phương pháp điều trị hỗ trợ khác, như oxy và dịch truyền, khi cần thiết
Tóm lại, điều trị viêm phổi nên được dựa trên tác nhân vi sinh gây bệnh và tình trạng của bệnh nhân, với việc lựa chọn kháng sinh phù hợp và sử dụng các phương pháp điều trị hỗ trợ khác khi cần thiết.
From the FDA Drug Label
Để giảm thiểu sự phát triển của vi khuẩn kháng thuốc và duy trì hiệu quả của các thuốc kháng sinh, bao gồm cả levofloxacin, azithromycin và doxycycline, những thuốc này chỉ nên được sử dụng để điều trị hoặc ngăn ngừa các nhiễm trùng được chứng minh hoặc nghi ngờ mạnh là do các vi khuẩn nhạy cảm. Levofloxacin được chỉ định để điều trị viêm phổi mắc phải tại cộng đồng do các tác nhân như Streptococcus pneumoniae, Haemophilus influenzae, Mycoplasma pneumoniae hoặc Chlamydophila pneumoniae. Azithromycin được chỉ định để điều trị viêm phổi mắc phải tại cộng đồng do Chlamydia pneumoniae, Haemophilus influenzae, Mycoplasma pneumoniae hoặc Streptococcus pneumoniae. Doxycycline được chỉ định để điều trị các nhiễm trùng đường hô hấp do Mycoplasma pneumoniae.
Điều trị viêm phổi dựa trên tác nhân vi sinh:
- Viêm phổi cộng đồng:
- Do Streptococcus pneumoniae: levofloxacin, azithromycin, doxycycline
- Do Haemophilus influenzae: levofloxacin, azithromycin, doxycycline
- Do Mycoplasma pneumoniae: levofloxacin, azithromycin, doxycycline
- Do Chlamydophila pneumoniae: levofloxacin, azithromycin
- Viêm phổi bệnh viện:
- Do Pseudomonas aeruginosa: levofloxacin (kết hợp với một β-lactam chống Pseudomonas)
Lưu ý: Lựa chọn điều trị cụ thể phụ thuộc vào kết quả xét nghiệm vi sinh và độ nhạy của vi khuẩn với thuốc. Luôn tham khảo hướng dẫn sử dụng thuốc và tư vấn của chuyên gia y tế để có quyết định điều trị phù hợp nhất. 2, 3, 4
From the Research
Điều trị viêm phổi theo tác nhân vi sinh
Điều trị viêm phổi cần dựa trên tác nhân vi sinh gây bệnh để đảm bảo hiệu quả và giảm thiểu kháng kháng sinh. Dưới đây là một số điểm cần lưu ý:
- Việc xác định tác nhân vi sinh gây bệnh là rất quan trọng để lựa chọn kháng sinh phù hợp 5.
- Nhiễm trùng cộng đồng (CAP) và nhiễm trùng bệnh viện (HAP) có các tác nhân vi sinh khác nhau và cần được điều trị khác nhau 5.
- Kháng sinh được lựa chọn dựa trên tính nhạy cảm của tác nhân vi sinh và tình trạng sức khỏe của bệnh nhân 6.
- Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng điều trị sớm và phù hợp có thể cải thiện kết quả điều trị và giảm thiểu tỷ lệ tử vong 7, 8.
Lựa chọn kháng sinh
Lựa chọn kháng sinh cần dựa trên các yếu tố sau:
- Tác nhân vi sinh gây bệnh
- Tình trạng sức khỏe của bệnh nhân
- Tính nhạy cảm của tác nhân vi sinh với kháng sinh
- Các hướng dẫn điều trị hiện hành 6, 9.
- Một số nghiên cứu đã so sánh hiệu quả của các kháng sinh khác nhau trong điều trị viêm phổi, chẳng hạn như Levofloxacin và Ceftriaxone kết hợp với Azithromycin 9.
Kết quả điều trị
Kết quả điều trị viêm phổi phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm: