From the Guidelines
D-dimer là một sản phẩm phân hủy của fibrin, được tạo thành khi cơ thể phá vỡ các cục máu đông thông qua quá trình fibrinolysis. Nó bao gồm hai đoạn D liên kết chéo của protein fibrin, từ đó có tên "D-dimer". Protein này đóng vai trò là một dấu ấn sinh học quý giá để phát hiện sự đông máu bất thường trong cơ thể. Khi một cục máu đông hình thành và sau đó bắt đầu hòa tan, D-dimer được giải phóng vào máu, nơi nó có thể được đo thông qua các xét nghiệm máu. Mức D-dimer cao cho thấy sự hình thành và phá vỡ cục máu đông đang hoạt động, điều này có thể xảy ra trong các tình trạng khác nhau bao gồm huyết khối tĩnh mạch sâu, thuyên tắc phổi, huyết khối nội mạch lan tỏa và thậm chí là thai kỳ hoặc phẫu thuật gần đây. Xét nghiệm này đặc biệt hữu ích như một dự đoán tiêu cực - mức D-dimer bình thường có thể giúp loại trừ các rối loạn huyết khối với độ chính xác cao. Tuy nhiên, vì nhiều tình trạng có thể gây ra mức D-dimer cao, một kết quả dương tính đòi hỏi phải thực hiện thêm các xét nghiệm chẩn đoán để xác định nguyên nhân cụ thể. Độ nhạy của xét nghiệm này làm cho nó trở nên quý giá trong các tình huống cấp cứu khi đánh giá bệnh nhân có nghi ngờ rối loạn đông máu 1. Một số nghiên cứu đã chỉ ra rằng D-dimer có thể được sử dụng như một dấu ấn sinh học để chẩn đoán và theo dõi các bệnh lý khác nhau, bao gồm cả COVID-19 1. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng việc đo D-dimer có thể bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố, bao gồm cả sự khác biệt về đơn vị đo và phương pháp xét nghiệm. Do đó, việc sử dụng D-dimer như một công cụ chẩn đoán cần được thực hiện một cách cẩn thận và có sự tham khảo ý kiến của các chuyên gia y tế. Một số nghiên cứu gần đây đã đề xuất việc sử dụng D-dimer như một dấu ấn sinh học để dự đoán nguy cơ mắc bệnh và theo dõi tình trạng bệnh nhân 1. Tuy nhiên, cần có thêm nhiều nghiên cứu để xác định rõ vai trò của D-dimer trong chẩn đoán và điều trị các bệnh lý khác nhau. Tóm lại, D-dimer là một dấu ấn sinh học quý giá để phát hiện sự đông máu bất thường trong cơ thể, và việc sử dụng nó như một công cụ chẩn đoán cần được thực hiện một cách cẩn thận và có sự tham khảo ý kiến của các chuyên gia y tế.
From the Research
Bản chất D-dimer
- D-dimer là một sản phẩm phân hủy fibrin hòa tan, kết quả từ sự phân hủy có trật tự của thrombi bởi hệ thống fibrinolytic 2, 3.
- D-dimer được tạo ra từ sự phân hủy của fibrin liên kết chéo bởi plasmin, và do đó mức độ của nó là một dấu hiệu của hoạt động của hệ thống đông máu và fibrinolytic 3, 4.
- D-dimer đóng vai trò quan trọng trong việc chẩn đoán và theo dõi các tình trạng bệnh lý liên quan đến hoạt động của hệ thống đông máu và fibrinolytic, bao gồm cả thromboembolism tĩnh mạch (VTE) và huyết khối tĩnh mạch sâu (DVT) 2, 5.
Vai trò của D-dimer trong chẩn đoán và theo dõi
- D-dimer được sử dụng rộng rãi để loại trừ chẩn đoán VTE và được sử dụng thường xuyên cho chỉ định này 2, 4.
- D-dimer cũng được đánh giá để xác định thời gian chống đông máu tối ưu ở bệnh nhân VTE, để chẩn đoán và theo dõi huyết khối tĩnh mạch lan tỏa, và để theo dõi các tình trạng khác mà bệnh nhân có nguy cơ cao bị chảy máu hoặc huyết khối 2, 4.
- Tuy nhiên, cũng cần lưu ý rằng D-dimer có thể tăng cao trong nhiều tình trạng bệnh lý khác, bao gồm tuổi tác, mang thai và ung thư, và thiếu tiêu chuẩn hóa lâm sàng 3, 4.