Is lisdexamfetamine safe for patients with both ADHD (Attention Deficit Hyperactivity Disorder) and bipolar disorder?

Medical Advisory BoardAll articles are reviewed for accuracy by our Medical Advisory Board
Educational purpose only • Exercise caution as content is pending human review
Article Review Status
Submitted
Under Review
Approved

Last updated: July 26, 2025View editorial policy

Personalize

Help us tailor your experience

Which best describes you? Your choice helps us use language that's most understandable for you.

استفاده از لایسدکس امفتامین در بیماران مبتلا به اختلال دوقطبی و ADHD

تجویز لایسدکس امفتامین برای بیماران مبتلا به اختلال دوقطبی و ADHD مجاز است، اما فقط پس از تثبیت خلق با داروهای تثبیت‌کننده خلق مانند لیتیوم یا والپروات. 1

الگوریتم درمانی

  1. کنترل علائم خلقی قبل از درمان ADHD:

    • ابتدا باید علائم اختلال دوقطبی با داروهای تثبیت‌کننده خلق (لیتیوم، والپروات) یا آنتی‌سایکوتیک‌های آتیپیک کنترل شود 1
    • حداقل 2-4 هفته ثبات خلقی قبل از شروع درمان ADHD ضروری است
  2. شروع درمان ADHD:

    • شروع با دوز پایین لایسدکس امفتامین (30 میلی‌گرم روزانه) 2
    • افزایش تدریجی دوز براساس پاسخ بالینی و تحمل بیمار (محدوده دوز: 30-70 میلی‌گرم روزانه) 2
  3. پایش دقیق:

    • بررسی منظم علائم (هایپو)مانیا
    • پایش فشار خون، ضربان قلب و وزن در هر ویزیت 1
    • ارزیابی عوارض جانبی مانند بی‌خوابی، کاهش اشتها و اضطراب

مزایای لایسدکس امفتامین

  • تنها پیش‌داروی محرک در دسته خود که نیاز به هیدرولیز آنزیمی دارد 3
  • پتانسیل سوءمصرف کمتر در مقایسه با سایر محرک‌ها 3
  • احتمال کمتر مسمومیت و بیش‌مصرف به دلیل ماهیت محدودکننده هیدرولیز 3
  • بهبود قابل توجه در علائم ADHD و همچنین کاهش شدت علائم افسردگی در بیماران دوقطبی 2

نکات احتیاطی و موارد منع مصرف

  • موارد منع مصرف مطلق:

    • استفاده همزمان با مهارکننده‌های MAO (خطر افزایش شدید فشار خون) 4
    • سایکوز فعال 4
    • گلوکوم 4
    • بیماری کبدی فعال 4
  • احتیاط ویژه:

    • تشدید احتمالی علائم مانیا یا هایپومانیا 1
    • افزایش فشار خون و ضربان قلب 2
    • سابقه سوءمصرف مواد (نیاز به پایش دقیق‌تر) 1

شواهد بالینی

مطالعه‌ای در سال 2013 نشان داد که درمان کوتاه‌مدت (4 هفته) با لایسدکس امفتامین در بزرگسالان مبتلا به اختلال دوقطبی I/II پایدار و ADHD همراه، علاوه بر بهبود علائم ADHD، تأثیرات مفیدی بر وزن بدن، شاخص توده بدنی و چندین پارامتر متابولیک داشته است 2. این مطالعه همچنین نشان داد که لایسدکس امفتامین در کوتاه‌مدت ایمن و قابل تحمل بوده و علائم افسردگی را نیز کاهش می‌دهد.

مرور سیستماتیک در سال 2023 نشان داد که داروهای محرک، زمانی که همراه با تثبیت‌کننده خلق استفاده می‌شوند، می‌توانند ایمن باشند و خطر قابل توجهی برای تغییر فاز به مانیا یا علائم سایکوتیک ایجاد نمی‌کنند 5.

نتیجه‌گیری

لایسدکس امفتامین می‌تواند گزینه مناسبی برای درمان ADHD در بیماران مبتلا به اختلال دوقطبی باشد، اما فقط پس از تثبیت خلق با داروهای مناسب. پایش دقیق و منظم علائم خلقی و عوارض جانبی ضروری است. این دارو به دلیل پروفایل فارماکوکینتیک منحصر به فرد خود، پتانسیل سوءمصرف کمتری نسبت به سایر محرک‌ها دارد و می‌تواند انتخاب مناسبی برای این گروه از بیماران باشد.

References

Guideline

Treatment of Bipolar Disorder and ADHD

Praxis Medical Insights: Practical Summaries of Clinical Guidelines, 2025

Research

Lisdexamfetamine: a prodrug for the treatment of attention-deficit/hyperactivity disorder.

American journal of health-system pharmacy : AJHP : official journal of the American Society of Health-System Pharmacists, 2009

Guideline

Guideline Directed Topic Overview

Dr.Oracle Medical Advisory Board & Editors, 2025

Professional Medical Disclaimer

This information is intended for healthcare professionals. Any medical decision-making should rely on clinical judgment and independently verified information. The content provided herein does not replace professional discretion and should be considered supplementary to established clinical guidelines. Healthcare providers should verify all information against primary literature and current practice standards before application in patient care. Dr.Oracle assumes no liability for clinical decisions based on this content.

Have a follow-up question?

Our Medical A.I. is used by practicing medical doctors at top research institutions around the world. Ask any follow up question and get world-class guideline-backed answers instantly.