İntraabdominal Enfeksiyonlarda Antifungal Kullanımı
İntraabdominal enfeksiyonlarda antifungal tedavi, toplum kökenli enfeksiyonlarda rutin olarak önerilmemekte, ancak hastane kökenli enfeksiyonlarda veya spesifik risk faktörleri olan hastalarda önerilmektedir. 1, 2
Antifungal Tedavi Endikasyonları
Toplum Kökenli İntraabdominal Enfeksiyonlar
- Toplum kökenli intraabdominal enfeksiyonu olan erişkin ve pediatrik hastalarda ampirik antifungal tedavi önerilmez (B-II) 1
- İstisnalar:
- Kritik durumdaki hastalar
- İmmün sistemi baskılanmış hastalar (nötropeni veya immünsüpresif ilaç kullanımı nedeniyle) 1
Hastane Kökenli İntraabdominal Enfeksiyonlar
Aşağıdaki durumlarda ampirik antifungal tedavi başlanmalıdır:
- İntraabdominal kültürlerden Candida izole edildiğinde 1, 2
- Aşağıdaki risk faktörlerinden en az birine sahip olan ve bakteriyel tedaviye rağmen klinik durumu kötüleşen hastalarda:
Risk Değerlendirmesi ve Tedavi Algoritması
Düşük Risk
- Komplike olmayan akut kolesistit veya akut apandisit
- Antifungal tedavi gerekli değil 2
Orta Risk
- Toplum kökenli komplike intraabdominal enfeksiyonlar
- Sadece kültürde Candida izole edilirse antifungal tedavi başla 2
Yüksek Risk
- Hastane kökenli intraabdominal enfeksiyonlar
- İmmünsüpresif tedavi alanlar
- Tekrarlayan gastrointestinal perforasyon
- Anastomoz kaçağı
- Nekrotizan pankreatit
- Septik şok
- Ampirik antifungal tedavi başla 1, 2
Antifungal Tedavi Seçenekleri
Kritik Olmayan Hastalar
- Daha önce azol kullanmamış hastalarda:
- Flukonazol 400 mg yükleme dozu, ardından günde 200-400 mg 2
Kritik Durumdaki Hastalar
- Veya daha önce azol kullanmış hastalarda:
Tedavi Süresi
- En az 14 gün veya semptomlar düzelene kadar, ardından 2 hafta daha 2
- Candida intraabdominal enfeksiyonlarında yüksek nüks ve relaps oranları nedeniyle 2-3 haftalık tedavi önerilir 2
Tedaviye Yanıtın Değerlendirilmesi
- Klinik iyileşme (ateş, lökositoz ve ileus çözülmesi) sonrası tedavi basitleştirilebilir 2
- Ekinokandin veya lipid formülasyonlu amfoterisin B ile en az 5-7 günlük tedaviden sonra, hasta klinik olarak iyileşmişse ve patojen duyarlıysa, tedavi bir azole (flukonazol veya vorikonazol) geçilebilir 2
Özel Durumlar
Candida Türüne Göre Tedavi
- C. albicans için flukonazol uygundur (B-II) 1
- Flukonazole dirençli Candida türleri için ekinokandin (kaspofungin, mikafungin veya anidulafungin) uygundur (B-III) 1
- Kritik durumdaki hastalarda, başlangıç tedavisi olarak triazol yerine ekinokandin önerilir (B-III) 1
- Toksisite nedeniyle, amfoterisin B başlangıç tedavisi olarak önerilmez (B-II) 1
Profilaksi
- Yakın zamanda abdominal cerrahi geçirmiş ve tekrarlayan gastrointestinal perforasyon veya anastomoz kaçağı olan hastalarda flukonazol profilaksisi önerilir 3, 4
Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar
- Antifungal tedavi başlamak için peritoneal sıvı kültüründe Candida izolasyonu önemlidir
- Drenaj tüplerinden alınan örnekler kolonizasyonu değerlendirmek dışında değerli değildir 3
- Kaynak kontrolü (yeterli drenaj ve/veya debridman) tedavinin önemli bir bileşenidir 2
- Gereksiz tedaviden kaçınılmalı, ancak erken tedavi kesilmesi de nükse neden olabileceğinden önlenmelidir 2
İntraabdominal enfeksiyonlarda antifungal kullanımı, hastanın risk faktörlerine, enfeksiyonun kaynağına ve klinik durumuna göre belirlenmelidir. Toplum kökenli enfeksiyonlarda rutin antifungal kullanımı önerilmezken, hastane kökenli enfeksiyonlarda ve yüksek riskli hastalarda ampirik antifungal tedavi mortalite ve morbiditeyi azaltabilir.