Leczenie niskich poziomów hormonów w nasieniu
W przypadku niskich poziomów hormonów w nasieniu, leczenie powinno być ukierunkowane na przyczynę zaburzenia, z wykorzystaniem aromatazy inhibitorów (AI), ludzkiego gonadotropiny kosmówkowej (hCG), selektywnych modulatorów receptora estrogenowego (SERM) lub ich kombinacji, szczególnie u mężczyzn z niskim poziomem testosteronu. 1
Diagnostyka i ocena
Przed rozpoczęciem leczenia konieczna jest dokładna diagnostyka:
Kompleksowa analiza nasienia powinna obejmować:
- Objętość: 1,5-5,0 ml
- pH: >7,2
- Koncentracja plemników: >20 milionów/ml
- Całkowita liczba ruchliwych plemników: >5 milionów
- FSH: <2,8 IU/L 2
Poziomy hormonów do oceny:
- FSH, LH, testosteron
- Mężczyźni z FSH >7,5 IU/L mają 5-13 razy wyższe ryzyko nieprawidłowej jakości nasienia 2
Opcje leczenia farmakologicznego
Hipogonadyzm hipogonadotropowy
- Pierwsza linia leczenia: hCG z lub bez FSH - prowadzi do produkcji plemników u 75% pacjentów 2
- hCG jest zatwierdzony przez FDA do leczenia wybranych przypadków hipogonadyzmu hipogonadotropowego u mężczyzn 3
- Ważne: Należy unikać monoterapii testosteronem u mężczyzn zainteresowanych płodnością, ponieważ hamuje ona spermatogenezę 1, 2
Leczenie idiopatycznej niepłodności
Analogi FSH:
Selektywne modulatory receptora estrogenowego (SERM):
- Blokują receptory estrogenowe na poziomie podwzgórza
- Stymulują wydzielanie GnRH
- Znacząco zwiększają wskaźniki ciąż i poprawiają parametry nasienia 2
Inhibitory aromatazy (AI):
- Zmniejszają produkcję estrogenów
- Hamują negatywne sprzężenie zwrotne na podwzgórze
- Poprawiają parametry hormonalne i nasienia 2
Techniki wspomaganego rozrodu (ART)
W przypadkach, gdy leczenie farmakologiczne jest nieskuteczne:
Inseminacja domaciczna (IUI):
- Ograniczona skuteczność przy niskiej całkowitej liczbie ruchliwych plemników (<5 milionów) 1
Zapłodnienie in vitro z iniekcją plemnika do cytoplazmy (ICSI):
Interwencje chirurgiczne
W wybranych przypadkach:
- Mikrochirurgiczna ekstrakcja plemników z jąder (micro-TESE) - wysoki wskaźnik powodzenia 55-56% 2
- Rekonstrukcja mikrochirurgiczna przy nabytej lub wrodzonej niedrożności 1, 2
Zalecenia dotyczące stylu życia
- Modyfikacje stylu życia mogą być korzystne:
- Kontrola wagi
- Zaprzestanie palenia
- Umiarkowane spożycie alkoholu
- Unikanie nadmiernego przegrzewania jąder 2
Uwagi i przestrogi
- Pojedynczy podwyższony pomiar FSH powinien być potwierdzony powtórnym badaniem 2
- Suplementy (przeciwutleniacze, witaminy) mają wątpliwą użyteczność kliniczną w leczeniu niepłodności męskiej 1
- Mężczyźni z podwyższonym FSH, ale normalnymi liczbami plemników powinni być ściśle monitorowani pod kątem potencjalnego przyszłego spadku parametrów nasienia 2
Badania sugerują, że jakość nasienia może być uniwersalnym biomarkerem przyszłego zdrowia, a niska jakość nasienia może przyczyniać się do spadku wskaźników płodności w krajach uprzemysłowionych 4, 5. Istnieją również dowody na potencjalny związek między ekspozycją na środowiskowe substancje zaburzające gospodarkę hormonalną a obniżoną jakością nasienia 6.