Leczenie farmakologiczne migreny w ciąży
Paracetamol (acetaminofen) jest lekiem pierwszego wyboru w leczeniu ostrych napadów migreny u kobiet w ciąży, w dawce 650-1000 mg co 4-6 godzin (maksymalnie 4g/dobę). 1
Leczenie doraźne migreny w ciąży
Leki pierwszego wyboru:
- Paracetamol (acetaminofen) - bezpieczny w całej ciąży, zalecany jako lek pierwszego wyboru 1, 2
- Dawkowanie: 650-1000 mg co 4-6 godzin (maksymalnie 4g/dobę)
- Uwaga: Długotrwałe stosowanie może być związane z ryzykiem zaburzeń hiperkinetycznych i objawów podobnych do ADHD u dzieci 3
Leki drugiego wyboru (gdy paracetamol jest nieskuteczny):
Sumatryptan - może być stosowany sporadycznie, jeśli korzyści przewyższają ryzyko 1, 2
- Bezpieczniejszy niż inne tryptany ze względu na większą ilość danych dotyczących stosowania w ciąży
- Należy unikać regularnego stosowania
NLPZ (np. ibuprofen, naproksen) - mogą być stosowane z ostrożnością 4, 2
Leki przeciwwskazane w ciąży:
- Ergotamina i dihydroergotamina - działanie teratogenne 2, 6
- Antagoniści CGRP (gepanty) - brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa 4, 1
- Ditany (lasmiditan) - brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa 4, 1
- Opioidy - ryzyko uzależnienia i bólu z odbicia 4, 1
Leczenie profilaktyczne migreny w ciąży
Leczenie profilaktyczne należy rozważać tylko w najcięższych przypadkach, gdy częste, silne napady migreny znacząco wpływają na jakość życia pacjentki i mogą stanowić zagrożenie dla przebiegu ciąży 2, 7.
Opcje leczenia profilaktycznego:
Beta-blokery (propranolol, metoprolol) - względnie bezpieczne w ciąży 5, 6
- Propranolol w dawce 80-240 mg/dobę
- Należy monitorować wzrost płodu i unikać stosowania w późnej ciąży ze względu na ryzyko hipoglikemii i bradykardii u noworodka
Amitryptylina - może być stosowana w niskich dawkach w ciężkich przypadkach 7
- Należy rozpoczynać od niskich dawek i powoli zwiększać
Metody niefarmakologiczne (zawsze pierwsza linia leczenia):
- Regularne posiłki i nawodnienie
- Regularny sen i unikanie zmęczenia
- Unikanie zidentyfikowanych czynników wyzwalających
- Techniki relaksacyjne, biofeedback
- Zimne okłady, masaż 1, 2, 6
Szczególne uwagi kliniczne
Wpływ ciąży na migrenę:
- U 60-70% kobiet migrena ulega poprawie lub remisji w ciąży, szczególnie w II i III trymestrze 5, 7
- Największą poprawę obserwuje się u kobiet z migreną związaną z miesiączką i migreną bez aury 5, 3
- U 4-8% kobiet migrena może się nasilić w ciąży, częściej dotyczy to migreny z aurą 5
- U 1,3-16,5% kobiet migrena może pojawić się po raz pierwszy w ciąży, zwykle w I trymestrze 5
Postępowanie kliniczne:
- Prowadzenie dzienniczka bólu głowy w celu identyfikacji czynników wyzwalających 1
- W przypadku ciężkich napadów można rozważyć chlorpromazynę, dimenhydrynat lub difenhydraminę 5
- Metoklopramid powinien być ograniczony do III trymestru 5
- W przypadkach opornych na leczenie można rozważyć krótkotrwałe stosowanie deksametazonu lub prednizonu 5
Okres poporodowy i karmienie piersią:
Najważniejsze jest indywidualne podejście do każdej pacjentki, uwzględniające nasilenie objawów, korzyści z leczenia i potencjalne ryzyko dla płodu, zawsze preferując metody niefarmakologiczne jako podstawę terapii.