Sử dụng Hydrocortisone trong ARDS sau cúm A ở bệnh nhân đa u tuỷ xương
Không nên sử dụng corticosteroid thường quy cho bệnh nhân ARDS sau cúm A ở bệnh nhân đa u tuỷ xương do có thể làm tăng tỷ lệ tử vong và nhiễm trùng bệnh viện. 1, 2
Bằng chứng chống lại việc sử dụng corticosteroid trong ARDS sau cúm A
- Hội Bệnh Truyền nhiễm Hoa Kỳ (IDSA) khuyến cáo rõ ràng không nên sử dụng liệu pháp corticosteroid bổ trợ để điều trị cho người lớn hoặc trẻ em bị nghi ngờ hoặc xác nhận cúm mùa, viêm phổi liên quan đến cúm, suy hô hấp hoặc ARDS, trừ khi có chỉ định lâm sàng khác 1
- Nghiên cứu đa trung tâm trên toàn quốc cho thấy điều trị corticosteroid sớm (≥ 200 mg tương đương hydrocortisone trong vòng 3 ngày sau khi nhập ICU) làm tăng đáng kể tỷ lệ tử vong tại bệnh viện ở bệnh nhân ARDS liên quan đến cúm 3
- Điều trị sớm và liều cao corticosteroid có liên quan đến tỷ lệ tử vong cao hơn ở bệnh nhân ARDS do cúm 3, 4
- Phân tích tổng hợp cho thấy liệu pháp corticosteroid làm tăng đáng kể tỷ lệ tử vong (OR 1.53,95% CI [1.16,2.01]) và tỷ lệ nhiễm trùng bệnh viện (OR 3.15,95% CI [1.54,6.45]) ở bệnh nhân viêm phổi nặng hoặc ARDS liên quan đến cúm 2
Đặc điểm của bệnh nhân đa u tuỷ xương cần lưu ý
- Bệnh nhân đa u tuỷ xương đã có suy giảm miễn dịch do bệnh lý nền và điều trị 1
- Bệnh nhân đa u tuỷ xương có nguy cơ cao hơn đối với nhiễm trùng đường hô hấp trên do cúm, cúm á và virus hợp bào hô hấp (RSV) 1
- Bệnh nhân suy giảm miễn dịch nặng, bao gồm cả bệnh nhân đa u tuỷ xương, có nguy cơ cao phát triển biến chứng từ nhiễm cúm 1
Ngoại lệ khi có thể xem xét sử dụng corticosteroid
Mặc dù không khuyến cáo sử dụng thường quy, có thể xem xét sử dụng corticosteroid trong một số trường hợp đặc biệt:
- Ở bệnh nhân ARDS sớm (trong vòng 14 ngày khởi phát) không liên quan đến cúm, có thể xem xét sử dụng methylprednisolone liều 1 mg/kg/day 1, 5
- Nếu bệnh nhân có dấu hiệu của suy thượng thận liên quan đến bệnh nặng (CIRCI), có thể xem xét hydrocortisone liều <400 mg/ngày trong ≥3 ngày 6
- Trong trường hợp sốc nhiễm trùng không đáp ứng với bù dịch và liệu pháp vận mạch liều trung bình đến cao, có thể xem xét hydrocortisone 200 mg/ngày 6
Các biện pháp điều trị thay thế và hỗ trợ
- Ưu tiên điều trị kháng virus sớm với thuốc ức chế neuraminidase (NAI) cho bệnh nhân cúm A 1
- Điều tra và điều trị kinh nghiệm đồng nhiễm vi khuẩn ở bệnh nhân có biểu hiện nặng ban đầu (viêm phổi lan rộng, suy hô hấp, hạ huyết áp và sốt) 1
- Điều tra và điều trị kinh nghiệm đồng nhiễm vi khuẩn ở bệnh nhân xấu đi sau khi cải thiện ban đầu, đặc biệt là những người được điều trị bằng thuốc kháng virus 1
- Điều tra các nguyên nhân khác ngoài nhiễm virus cúm ở bệnh nhân không cải thiện hoặc xấu đi mặc dù điều trị kháng virus 1
Lưu ý đặc biệt cho bệnh nhân đa u tuỷ xương
- Tiêm phòng cúm hàng năm được khuyến cáo cho tất cả bệnh nhân MGUS, SMM và đa u tuỷ xương, người thân và người chăm sóc của họ 1
- Nên tiêm phòng trước khi bắt đầu điều trị đa u tuỷ xương và trước khi bắt đầu mùa cúm mới 1
- Theo dõi chặt chẽ các dấu hiệu nhiễm trùng do bệnh nhân đa u tuỷ xương có nguy cơ cao phát triển nhiễm trùng cơ hội 1
Tóm lại, bằng chứng hiện tại không ủng hộ việc sử dụng thường quy corticosteroid ở bệnh nhân ARDS sau cúm A, đặc biệt ở bệnh nhân đa u tuỷ xương đã có suy giảm miễn dịch. Ưu tiên điều trị kháng virus sớm, điều trị đồng nhiễm vi khuẩn và các biện pháp hỗ trợ khác.