Tuberoskleroz ve Safra Kanalı Tutulumu
Tuberoskleroz kompleksi (TSC) hastalarında safra kanalı tutulumu son derece nadir bir durumdur ve mevcut klinik kılavuzlarda bu spesifik tutulum için özel yönetim önerileri bulunmamaktadır. TSC'de karaciğer tutulumu nadirdir ve genellikle anjiyomiyolipomalar şeklinde görülür 1.
Klinik Yaklaşım
Tanısal Değerlendirme
TSC'de karaciğer tutulumu tespit edildiğinde:
- Görüntüleme ile karakterizasyon: Karaciğer lezyonlarının anjiyomiyolipom olup olmadığını belirlemek için MR veya BT görüntüleme yapılmalıdır 1
- Multidisipliner değerlendirme: Hepatolog, radyolog ve TSC uzmanından oluşan bir ekip tarafından değerlendirilmelidir 2, 3
Safra Kanalı Darlığı Durumunda
Eğer safra kanallarında darlık veya obstrüksiyon gelişirse:
- Yüksek dereceli darlık tanımı: Safra kanalında %75'ten fazla çap azalması ve obstrüktif kolestaz veya bakteriyel kolanjit bulguları varlığında "ilgili darlık" olarak değerlendirilmelidir 2
- Endoskopik müdahale endikasyonu: Hepatik kanallarda veya ana safra kanalında yüksek dereceli darlık ile birlikte obstrüktif kolestaz veya bakteriyel kolanjit bulguları varsa terapötik endoskopik girişim önerilir 2
- Multidisipliner karar: Endoskopik girişim kararı hepatolog, bilier endoskopist ve abdominal radyologdan oluşan multidisipliner toplantılarda alınmalı ve deneyimli endoskopistler tarafından uygulanmalıdır 2
Genel TSC Yönetimi Prensipleri
Multidisipliner Takip
- Koordine bakım: Tüm TSC hastaları nöroloji, nefroloji, kardiyoloji ve diğer ilgili disiplinlerden uzmanları içeren multidisipliner bir ekip tarafından takip edilmelidir 2, 3
- Yıllık değerlendirme: Hastanın spesifik tutulumlarına göre ilgili uzmanlarla en az yılda bir düzenli takip yapılmalıdır 3
Böbrek ve Karaciğer Monitörizasyonu
- Görüntüleme protokolü: TSC tanısı konduğunda, küçük çocuklarda bile böbrek ve abdominal görüntüleme yapılmalıdır 3, 4
- Anjiyomiyolipom takibi: Karaciğer anjiyomiyolipomları böbrek anjiyomiyolipomlarına benzer şekilde takip edilmelidir 1
Önemli Uyarılar
- Nadir tutulum: Karaciğer tutulumu TSC'de nadir bir bulgudur ve safra kanalı tutulumu literatürde çok az bildirilmiştir 1
- Primer safra kanalı hastalıklarından ayırım: TSC'li hastalarda safra kanalı darlığı saptandığında, primer sklerozan kolanjit gibi diğer safra yolu hastalıkları ekarte edilmelidir 2
- mTOR inhibitörleri: TSC'ye bağlı anjiyomiyolipomlar için mTOR inhibitörleri (everolimus, sirolimus) etkili olabilir, ancak safra kanalı tutulumu için spesifik veri yoktur 5, 6