What are the toxicity concerns with flea and tick medications in dogs and cats?

Độc tính thuốc trị ve rận ở chó mèo

Thuốc trị ve rận ở chó mèo có thể gây độc tính nghiêm trọng, đặc biệt khi sử dụng sai liều lượng, sai đường dùng, hoặc dùng sản phẩm dành cho chó cho mèo.

Các loại độc tính chính cần lưu ý

Độc tính do sản phẩm chứa DEET và Fenvalerate

• Mèo đặc biệt nhạy cảm với các sản phẩm chứa DEET và fenvalerate, có thể gây bệnh nặng hoặc tử vong ngay cả khi dùng qua da 1
• Liều thấp tới 0.66% lon/kg thể trọng qua đường uống có thể gây bệnh nặng ở cả chó và mèo 1
• Ở mèo, dùng qua da ở liều 20-40% lon/kg thể trọng gây bệnh nặng hoặc tử vong, trong khi liều 10% lon/kg chỉ gây ức chế nhẹ 1
• Nồng độ DEET trong huyết thanh >20 ppm được coi là chẩn đoán ngộ độc, nồng độ trong nước tiểu >1 ppm và trong mô (gan, mật, thận) >10 ppm hỗ trợ chẩn đoán; giá trị gần 100 ppm chẩn đoán ngộ độc gây tử vong 1

Độc tính do Imidacloprid + Moxidectin (Advantage Multi)

Tác dụng phụ thường gặp:

• Triệu chứng tại chỗ bôi: lông ẩm, cứng hoặc nhờn, xuất hiện cặn trắng trên lông, và ban đỏ nhẹ, tự khỏi trong vòng 2-48 giờ 2
• Tiêu chảy (có thể có máu), nôn, chán ăn, uể oải, ho, chảy mủ mắt và mũi 2

Tác dụng phụ nghiêm trọng:

• Ở chó nhiễm giun tim dương tính: ho (22.6-23.1%), uể oải (13.2-38.9%), nôn (10.4-16.7%), tiêu chảy (9.4-20.4%), chán ăn (6.6-17.6%), khó thở (5.7-9.3%) 2
• Ba chó chết do thuyên tắc phổi từ giun tim chết khi dùng Advantage Multi kết hợp với melarsomine 2
• Sau khi lưu hành: ngứa, run, co giật, tăng động, mất điều hòa, phản ứng phản vệ (nổi mề đay, sưng mặt, phù đầu), loét giác mạc 2

Cảnh báo đặc biệt:

• Phản ứng thần kinh nghiêm trọng và tử vong đã được báo cáo khi mèo tiếp xúc (qua đường uống và qua da) với sản phẩm này 2
• Ở người: buồn nôn, tê hoặc ngứa ran miệng/môi và họng, kích ứng mắt và da, ngứa, đau đầu, nôn, tiêu chảy, trầm cảm và khó thở 2

Độc tính do các sản phẩm khác

• Fipronil và fluralaner thường được dung nạp tốt với tỷ lệ tác dụng phụ thấp 3, 4, 5, 6
• Fipronil qua đường uống cho chó ở liều 4-6 mg/kg đạt hiệu quả 95-100% chống ve rận với an toàn tốt 4
• Fluralaner kết hợp moxidectin (Bravecto Plus) cho mèo được dung nạp tốt với hiệu quả >97% trong 12 tuần 6

Nguyên tắc phòng ngừa độc tính

Lựa chọn sản phẩm an toàn

• Không bao giờ dùng sản phẩm dành cho chó cho mèo, đặc biệt các sản phẩm chứa permethrin, DEET, hoặc fenvalerate 1
• Ưu tiên các sản phẩm đã được FDA phê duyệt và có dữ liệu an toàn rõ ràng cho từng loài 2
• Sử dụng sản phẩm theo đúng hướng dẫn nhà sản xuất về liều lượng và tần suất 7

Giám sát sau điều trị

• Theo dõi chặt chẽ trong 12-48 giờ đầu sau khi bôi thuốc để phát hiện sớm phản ứng bất thường 2
• Chú ý các dấu hiệu thần kinh (run, co giật, mất điều hòa), tiêu hóa (nôn, tiêu chảy), và hô hấp (ho, khó thở) 2
• Ở chó nhiễm giun tim, cần nhập viện tối thiểu 12 giờ sau mỗi lần điều trị 2

Xử trí khi nghi ngờ ngộ độc

• Ngừng sử dụng sản phẩm ngay lập tức
• Tắm rửa kỹ bằng xà phòng nhẹ nếu tiếp xúc qua da để loại bỏ thuốc còn sót lại
• Liên hệ bác sĩ thú y ngay để được hỗ trợ và điều trị triệu chứng
• Báo cáo tác dụng phụ cho FDA (1-888-FDA-VETS) hoặc nhà sản xuất 2

Khuyến cáo sử dụng an toàn

• Sử dụng các sản phẩm kiểm soát ký sinh trùng ngoài da thường xuyên (thuốc bôi hàng tháng, vòng cổ diệt ve, thuốc uống, hoặc dầu tắm diệt ve) để giảm nguy cơ tiếp xúc ve rận 7
• Kiểm tra ve rận thường xuyên trên thú cưng, đặc biệt ở tai, giữa các ngón chân, nách và bẹn 7
• Loại bỏ ve ngay lập tức bằng nhíp hoặc kẹp mũi nhọn, kéo nhẹ nhàng và đều tay 7