İntraabdominal Enfeksiyonlarda Antibiyotik Tedavi Süresi
İntraabdominal enfeksiyonlarda yeterli kaynak kontrolü sağlanmışsa, immünkompetan ve kritik olmayan hastalarda antibiyotik tedavisi 4 gün, immünsüprese veya kritik hastalarda ise klinik duruma ve inflamasyon belirteçlerine göre 7 güne kadar uygulanmalıdır. 1, 2
Tedavi Süresini Belirleyen Temel Faktörler
Hasta Durumuna Göre Tedavi Süresi
İmmünkompetan ve kritik olmayan hastalar için:
- Yeterli kaynak kontrolü sağlandığında antibiyotik tedavisi 4 gün süreyle uygulanmalıdır 1, 2, 3
- Bu süre, 8 günlük uzun süreli tedavi ile karşılaştırıldığında benzer sonuçlar vermektedir 3
İmmünsüprese veya kritik hastalar için:
- Yeterli kaynak kontrolü sağlandığında antibiyotik tedavisi klinik durum ve inflamasyon belirteçlerine göre 7 güne kadar uygulanmalıdır 1, 2
- Kritik hastalarda iyi klinik yanıt alındığında tedaviyi 7 günle sınırlamak uygundur 4
Kaynak Kontrolüne Göre Tedavi Süresi
Yeterli kaynak kontrolü sağlandığında:
- Genel olarak antimikrobiyal tedavi 4-7 gün ile sınırlandırılmalıdır, çünkü daha uzun süreli tedaviler daha iyi sonuçlarla ilişkilendirilmemiştir 1
- Randomize kontrollü çalışmalar, yeterli kaynak kontrolü olan hastalarda sabit 4 günlük tedavinin yaklaşık 8 günlük tedavi kadar etkili olduğunu göstermiştir 3
Yetersiz veya gecikmiş kaynak kontrolünde:
- Daha uzun süreli antibiyotik tedavisi gerekebilir 1, 5
- Kaynak kontrolü sağlanamadığında tedavi süresi uzatılmalıdır 1
Özel Durumlar ve Tedavi Süreleri
Akut Apandisit
- Perforasyon, apse veya lokal peritonit bulgusu olmayan akut apandisitte profilaktik antibiyotikler 24 saat içinde kesilmelidir 1, 2
Mide ve Proksimal Jejunum Perforasyonları
- Asit azaltıcı tedavi veya malignite yokluğunda ve kaynak kontrolü 24 saat içinde sağlandığında, aerobik gram-pozitif koklara yönelik profilaktik tedavi 24 saat yeterlidir 1, 2
- Gecikmiş operasyon, gastrik malignite veya asit azaltıcı tedavi varlığında karışık floraya yönelik antimikrobiyal tedavi uygulanmalıdır 1
Travmatik Barsak Yaralanmaları
- 12 saat içinde onarılan penetran, künt veya iatrojenik travmaya bağlı barsak yaralanmaları 24 saat antibiyotik ile tedavi edilmelidir 1, 2
Karaciğer Apsesi
- Perkütan drenaj ile tedavi edilen karaciğer apselerinde immünkompetan hastalarda 4 gün, immünsüprese veya kritik hastalarda 7 güne kadar antibiyotik uygulanmalıdır 5
Kolesistit
- Komplike olmayan kolesistit: Erken (semptomların başlangıcından sonraki 7-10 gün içinde) kolesistektomi yapılırsa tek doz profilaksi yeterlidir, postoperatif antibiyotik gerekmez 1
- Komplike kolesistit: İmmünkompetan hastalarda 4 gün, immünsüprese veya kritik hastalarda 7 güne kadar antibiyotik tedavisi uygulanmalıdır 1
Tedavi Başarısızlığı ve İzlem
7 gün sonra devam eden enfeksiyon bulguları:
- 4-7 günlük tedavi sonrası persistan veya rekürren klinik enfeksiyon bulguları olan hastalarda tanısal araştırma yapılmalıdır 1, 2
- BT veya ultrason görüntüleme yapılmalıdır 1
- Başlangıçta tanımlanan organizmalara etkili antimikrobiyal tedaviye devam edilmelidir 1
Dikkat edilmesi gereken noktalar:
- Yeterli kaynak kontrolü olmadan veya devam eden enfeksiyon araştırması yapmadan antibiyotikleri 7 günden fazla sürdürmekten kaçınılmalıdır 2, 5
- Hastalar klinik iyileşme, inflamasyon belirteçlerinin normalleşmesi ve enfeksiyonun çözülmesi açısından izlenmelidir 2, 5
Önemli Klinik Uyarılar
- Kritik hastalarda ve devam eden sepsis bulguları olanlarda tedavi süresinin kısaltılmasına dair net kanıt eksikliği nedeniyle, komplike intraabdominal enfeksiyonlarda tedavi süresi klinik seyire göre bireysel olarak belirlenmelidir 4
- Uzun süreli antibiyotik tedavisi antibiyotik direnci riskini artırır 4
- Geleneksel olarak 7-14 günlük tedavi süresi benimsenmiş olsa da, yeterli kaynak kontrolü olan hastalarda 4 günlük sabit süre etkilidir 4, 3
- Kaynak kontrolü, antimikrobiyal tedavi süresinden daha önemlidir ve tedavi başarısı için kritiktir 2, 6