Tak, probiotyki mogą pomóc w zapobieganiu biegunce podczas antybiotykoterapii cefuroksymem
Amerykańskie Towarzystwo Gastroenterologiczne (AGA) zaleca stosowanie specyficznych szczepów probiotyków równolegle z antybiotykami, w tym cefuroksymem, aby zmniejszyć ryzyko biegunki związanej z antybiotykami i zakażenia Clostridioides difficile. 1
Zalecane szczepy probiotyków
Najskuteczniejsze opcje:
- Saccharomyces boulardii (1g lub 3×10¹⁰ CFU/dzień) jest najlepiej udokumentowanym probiotykiem, zmniejszającym ryzyko biegunki związanej z C. difficile o 59% 1, 2
- Drożdże S. boulardii mają unikalną zaletę: antybiotyki nie zabijają drożdży, więc przeżywają równoczesną terapię antybiotykową lepiej niż bakteryjne probiotyki 2
Alternatywne kombinacje bakteryjne:
- Dwuszczepowa kombinacja Lactobacillus acidophilus CL1285 + Lactobacillus casei LBC80R zmniejsza ryzyko o 78% 1, 2
- Trzyszczepowa kombinacja L. acidophilus + L. delbrueckii subsp. bulgaricus + Bifidobacterium bifidum zmniejsza ryzyko o 65% 1, 2
- Czteroszczepowa kombinacja L. acidophilus + L. delbrueckii subsp. bulgaricus + B. bifidum + Streptococcus salivarius subsp. thermophilus zmniejsza ryzyko o 72% 1, 2
Jak stosować probiotyki z cefuroksymem
Algorytm stosowania:
- Rozpocznij probiotyki na początku terapii cefuroksymem 1, 2
- Przyjmuj probiotyki co najmniej 2 godziny przed lub po dawce cefuroksynu, aby uniknąć bezpośredniego działania przeciwbakteryjnego na bakteryjne probiotyki 2
- Kontynuuj probiotyki przez cały okres antybiotykoterapii 1, 2
- Rozważ kontynuację probiotyków przez 1-2 tygodnie po zakończeniu cefuroksynu 1, 2
Oczekiwane korzyści
- Zmniejszenie ryzyka biegunki związanej z antybiotykami o 64% 2
- Zmniejszenie ryzyka zakażenia C. difficile o około 60% u pacjentów wysokiego ryzyka 2
- Badania porównawcze wykazały, że cefuroksym sam w sobie powoduje mniej działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego, szczególnie biegunki (5% vs 15% w porównaniu z innymi antybiotykami), ale probiotyki dodatkowo zmniejszają to ryzyko 3
Bezwzględne przeciwwskazania
Nie stosuj probiotyków, jeśli jesteś pacjentem z obniżoną odpornością, ze względu na ryzyko bakteriemii lub fungemi 1, 2, 4
Etykieta FDA dla cefuroksynu ostrzega, że biegunka związana z Clostridioides difficile (CDAD) została zgłoszona przy stosowaniu prawie wszystkich środków przeciwbakteryjnych, w tym cefuroksynu, i może wahać się od łagodnej biegunki do śmiertelnego zapalenia jelita grubego 4
Kto odniesie największe korzyści
Pacjenci wysokiego ryzyka powinni zdecydowanie rozważyć probiotyki z cefuroksymem: 1, 2
- Pacjenci w podeszłym wieku (>65 lat)
- Osoby z przedłużoną hospitalizacją
- Pacjenci z ciężką chorobą podstawową
- Osoby z wcześniejszym zakażeniem C. difficile
Jakość dowodów i ograniczenia
- Ogólna jakość dowodów jest oceniana przez AGA jako niska do umiarkowanej, głównie ze względu na heterogeniczność populacji badanych, testowanych szczepów probiotyków i miar wyników 1, 2
- Efekt jest wysoce specyficzny dla szczepu - wybór jednego ze specyficznie badanych szczepów jest kluczowy 1, 2
- Meta-analiza Cochrane obejmująca 39 badań z 9955 pacjentami wykazała, że probiotyki zmniejszają ogólne ryzyko zakażenia C. difficile w porównaniu z placebo (RR 0,40; 95% CI 0,30-0,52) 1
- Korzystny efekt był obserwowany głównie w populacjach wysokiego ryzyka (>15% ryzyka wyjściowego), bez istotnych efektów u pacjentów niskiego ryzyka 1
Typowe pułapki, których należy unikać
- Nie przyjmuj probiotyków w tym samym czasie co cefuroksym - oddziel o co najmniej 2 godziny 2
- Nie zakładaj, że wszystkie szczepy Lactobacillus lub Bifidobacterium działają jednakowo - tylko specyficzne kombinacje szczepów mają udowodnioną skuteczność 1, 2
- Nie stosuj probiotyków u pacjentów z obniżoną odpornością - ryzyko przewyższa korzyści w tej populacji 1, 2
- Nie przerywaj probiotyków przedwcześnie - kontynuuj przez cały okres antybiotykoterapii 1, 2