How do you determine the heart rate from an Electrocardiogram (ECG)?

Πώς να Προσδιορίσετε τον Καρδιακό Ρυθμό από το ΗΚΓ

Ο καρδιακός ρυθμός υπολογίζεται μετρώντας τον αριθμό των συμπλεγμάτων QRS (κυρίως των κορυφών R) ανά μονάδα χρόνου και εκφράζεται σε παλμούς ανά λεπτό (bpm). 1

Βασικές Μέθοδοι Υπολογισμού

Μέθοδος 1: Άμεση Καταμέτρηση

• Μετρήστε τον αριθμό των κυμάτων R σε συγκεκριμένο χρονικό διάστημα (συνήθως 6 ή 10 δευτερόλεπτα) και πολλαπλασιάστε για να υπολογίσετε τους παλμούς ανά λεπτό 2, 3
• Για παράδειγμα: Αν μετρήσετε 10 κύματα R σε 6 δευτερόλεπτα, ο καρδιακός ρυθμός είναι 10 × 10 = 100 bpm 2

Μέθοδος 2: Υπολογισμός από το Διάστημα R-R

• Μετρήστε την απόσταση μεταξύ δύο διαδοχικών κυμάτων R (διάστημα R-R) 3, 4
• Χρησιμοποιήστε τον τύπο: Καρδιακός Ρυθμός (bpm) = 60 / (διάστημα R-R σε δευτερόλεπτα) 1
• Εναλλακτικά, με την ταχύτητα χαρτιού 25 mm/sec: Καρδιακός Ρυθμός = 1500 / (διάστημα R-R σε mm) 1

Τεχνικές Λεπτομέρειες για Ακριβή Μέτρηση

Αναγνώριση του Συμπλέγματος QRS

• Το σύμπλεγμα QRS έχει θεμελιώδη συχνότητα 10 Hz στην επιφάνεια του σώματος, με τις περισσότερες διαγνωστικές πληροφορίες κάτω από 100 Hz 1
• Η κορυφή του κύματος R είναι το πιο εύκολα αναγνωρίσιμο σημείο για μέτρηση 3
• Τα σύγχρονα ψηφιακά ΗΚΓ χρησιμοποιούν δειγματοληψία 1000-15000 δείγματα ανά δευτερόλεπτο για ακριβή ανίχνευση 1

Επιλογή Κατάλληλης Απαγωγής

• Χρησιμοποιήστε την απαγωγή με τα πιο ευδιάκριτα κύματα R (συνήθως DII ή V2-V3) 1
• Αποφύγετε απαγωγές με χαμηλό πλάτος ή θόρυβο που μπορεί να οδηγήσει σε λανθασμένη καταμέτρηση 1

Ειδικές Καταστάσεις και Παγίδες

Βηματοδοτικός Ρυθμός (Paced Rhythm)

• Αναζητήστε βηματοδοτικά spikes πριν από τα σύμπλεγμα QRS ή P κύματα 1
• Τα σύγχρονα διπολικά βηματοδοτικά spikes έχουν πολύ μικρό πλάτος (<0.5 ms διάρκεια) και μπορεί να μην είναι ορατά στο τυπικό ΗΚΓ 1
• Η υπερδειγματοληψία (oversampling) στα 10000-15000 Hz είναι απαραίτητη για αξιόπιμη ανίχνευση των βηματοδοτικών παλμών 1
• Μετρήστε τον ρυθμό από τα βηματοδοτούμενα σύμπλεγμα QRS, όχι από τα spikes μόνο 1

Αρρυθμίες και Ακανόνιστος Ρυθμός

• Σε ακανόνιστους ρυθμούς (π.χ. κολπική μαρμαρυγή), υπολογίστε τον μέσο καρδιακό ρυθμό από μεγαλύτερο χρονικό διάστημα (τουλάχιστον 10 δευτερόλεπτα) 2, 3
• Η μεταβλητότητα του καρδιακού ρυθμού (HRV) μπορεί να υπολογιστεί από την τυπική απόκλιση των διαστημάτων R-R 4

Βραδυκαρδία και Ταχυκαρδία

• Καρδιακοί ρυθμοί κάτω από 40 bpm (0.67 Hz) είναι ασυνήθιστοι στην πράξη 1
• Σε ρυθμούς >95 bpm, το κύμα U σπάνια είναι ορατό 1
• Η βραδυκαρδία (<65 bpm) ενισχύει το πλάτος του κύματος U και είναι παρόν στο 90% των περιπτώσεων 1

Τεχνικοί Περιορισμοί που Επηρεάζουν τη Μέτρηση

Θόρυβος και Τεχνήματα

• Ο θόρυβος χαμηλής συχνότητας από την αναπνοή προκαλεί παρέκκλιση της βασικής γραμμής 1
• Τα ψηφιακά φίλτρα με μηδενική μετατόπιση φάσης μπορούν να διορθώσουν την παρέκκλιση χωρίς παραμόρφωση του ST τμήματος 1
• Τεχνήματα από κίνηση μπορούν να επηρεάσουν την ακρίβεια, ιδιαίτερα σε φορητές συσκευές 4

Φιλτράρισμα Σήματος

• Το διαγνωστικό ΗΚΓ απαιτεί εύρος ζώνης πέρα από 1-30 Hz για να αποφευχθεί παραμόρφωση 1
• Ανεπαρκής απόκριση υψηλής συχνότητας οδηγεί σε υποεκτίμηση του πλάτους του κύματος R 1
• Ανεπαρκής απόκριση χαμηλής συχνότητας προκαλεί παραμόρφωση της επαναπόλωσης 1

Αλγοριθμική Προσέγγιση

1. Επιβεβαιώστε την ποιότητα του σήματος: Ελέγξτε για επαρκές πλάτος QRS και ελάχιστο θόρυβο 1
2. Επιλέξτε την καλύτερη απαγωγή: Προτιμήστε DII ή V2-V3 με ευκρινή κύματα R 1
3. Ελέγξτε για βηματοδότηση: Αναζητήστε spikes πριν από τα σύμπλεγμα 1
4. Αξιολογήστε την κανονικότητα: Καθορίστε αν ο ρυθμός είναι τακτικός ή ακανόνιστος 2, 3
5. Υπολογίστε τον ρυθμό: Χρησιμοποιήστε την κατάλληλη μέθοδο βάσει της κανονικότητας 1, 3
6. Επαληθεύστε το αποτέλεσμα: Βεβαιωθείτε ότι ο υπολογισμένος ρυθμός είναι φυσιολογικά εφικτός 2, 5