What could be causing my swollen tongue and speech difficulties?

လျှာရောင်ရမ်းခြင်းနှင့် စကားပြောရခက်ခဲခြင်း၏ အကြောင်းရင်းများ

တစ်နှစ်ကြာ လျှာကြီးလာပြီး စကားပြောရခက်ခဲနေသူတွင် ပါးစပ်ကင်ဆာ သို့မဟုတ် အခြားအန္တရာယ်ရှိသော ရောဂါများကို အရေးတကြီး စစ်ဆေးရန် လိုအပ်ပြီး၊ ချက်ချင်း ကျွမ်းကျင်ဆရာဝန်ထံ ပြသရမည်။ 1, 2

အရေးတကြီး သတိပေးချက်များ

ကင်ဆာဖြစ်နိုင်ခြေ အလွန်မြင့်မားသည်

• သုံးပတ်ထက်ကြာသော လျှာအနာ သို့မဟုတ် ရောင်ရမ်းမှုသည် ပါးစပ်ကင်ဆာ (squamous cell carcinoma) ဖြစ်နိုင်ခြေကို ညွှန်ပြနေပြီး၊ ချက်ချင်း ကျွမ်းကျင်ဆရာဝန်ထံ ပြသရမည်။ 1

• လည်ပင်းတွင် ရောင်ရမ်းနေသော lymph node များရှိပါက ကင်ဆာပျံ့နှံ့မှု (metastasis) ဖြစ်နိုင်ခြေ ၅၀-၆၀% ရှိသည်။ 1

• ဆေးလိပ်သောက်ခြင်း၊ အရက်သောက်ခြင်း၊ HPV ကူးစက်မှုတို့သည် အန္တရာယ်ကြီးသော အချက်များဖြစ်သည်။ 2

ချက်ချင်း စစ်ဆေးရမည့် အချက်များ

• လျှာပေါ်တွင် မပျောက်သော အနာ၊ မာကျောသော အစုအခဲ၊ သို့မဟုတ် အနီရောင် ပြောင်းလဲမှုများ ရှိ/မရှိ စစ်ဆေးရမည်။ 1, 2

• လည်ပင်းတွင် ရောင်ရမ်းနေသော lymph node များ (အထူးသဖြင့် မာကျောပြီး မလှုပ်နိုင်သော အစုအခဲများ) ရှိ/မရှိ စစ်ဆေးရမည်။ 3, 2

• လျှာလှုပ်ရှားမှု ကန့်သတ်ခံရခြင်း၊ နားကိုက်ခြင်း၊ အစာမျိုခက်ခဲခြင်း၊ ကိုယ်အလေးချိန်ကျခြင်းတို့ ရှိ/မရှိ မေးမြန်းရမည်။ 3

ချက်ချင်း လုပ်ဆောင်ရမည့် အဆင့်များ

၁။ အရေးပေါ် ကျွမ်းကျင်ဆရာဝန်ထံ ပြသခြင်း

• ရက်ပိုင်းအတွင်း (ရက်သတ္တပတ်များမဟုတ်) oral medicine specialist, head and neck surgeon, သို့မဟုတ် oral and maxillofacial surgeon ထံ ပြသရမည်။ 1

• ကင်ဆာဖြစ်နိုင်ခြေကို စောစီးစွာ စစ်ဆေးခြင်းသည် အသက်ကယ်နိုင်သည်။ 1

၂။ လိုအပ်သော စစ်ဆေးမှုများ

• Biopsy (အသားစယူစစ်ဆေးခြင်း) သည် ရောဂါရှာဖွေရန် အရေးကြီးဆုံး နည်းလမ်းဖြစ်ပြီး၊ မဖြစ်မနေ လုပ်ဆောင်ရမည်။ 1

• Contrast-enhanced CT သို့မဟုတ် MRI ဖြင့် လျှာနှင့် lymph node များကို အသေးစိတ် စစ်ဆေးရမည်။ 1

• PET-CT သည် ကင်ဆာပျံ့နှံ့မှုကို စစ်ဆေးရန် လိုအပ်နိုင်သည်။ 1

အခြားဖြစ်နိုင်သော အကြောင်းရင်းများ

ရောင်ရမ်းရောဂါများ

• Pemphigus vulgaris, mucous membrane pemphigoid, erosive lichen planus တို့သည် နာတာရှည် ပါးစပ်အနာများ ဖြစ်စေနိုင်ပြီး၊ immunofluorescence စစ်ဆေးမှု လိုအပ်သည်။ 1

ကူးစက်ရောဂါများ

• Tongue abscess (လျှာပြည်တည်ခြင်း) သည် ပြင်းထန်သော နာကျင်မှု၊ ရောင်ရမ်းမှု၊ အဖျားတက်ခြင်းတို့ ဖြစ်စေပြီး၊ အသက်ရှူလမ်းကြောင်း ပိတ်ဆို့နိုင်သည်။ 4

• Tuberculosis သို့မဟုတ် fungal infection များသည် နာတာရှည် အနာများ ဖြစ်စေနိုင်သည်။ 1

အာရုံကြောဆိုင်ရာ ပြဿနာများ

• Carotid artery dissection သည် hypoglossal nerve ထိခိုက်မှုကြောင့် လျှာရောင်ရမ်းခြင်းနှင့် အားနည်းခြင်းတို့ ဖြစ်စေနိုင်ပြီး၊ MRI စစ်ဆေးမှု လိုအပ်သည်။ 5

Burning Mouth Syndrome

• အမျိုးသမီးများတွင် အများဆုံးတွေ့ရပြီး၊ လျှာထိပ်နှင့် ဘေးဘက်များတွင် လောင်ကျွမ်းသလို ခံစားရသည်။ 2

• သို့သော် ဤရောဂါတွင် မျက်လုံးဖြင့် မြင်နိုင်သော ပြောင်းလဲမှုများ မရှိပါ။ 2

မလုပ်သင့်သော အရာများ

• သုံးပတ်ထက်ကြာသော အနာကို ရောဂါရှာမတွေ့ဘဲ topical corticosteroid များဖြင့် မကုသရ။ 1

• Aphthous ulcer (ပါးစပ်အနာ) ဟု မထင်မှတ်ရ - ပုံမှန် aphthous ulcer များသည် ၇-၁၄ ရက်အတွင်း ပျောက်ကင်းသည်။ 1

• Lymph node ရောင်ရမ်းမှုကို လျစ်လျူမရှုရ - ၎င်းသည် ကင်ဆာ သို့မဟုတ် စနစ်ကျသော ရောဂါဖြစ်နိုင်ခြေကို သိသိသာသာ တိုးမြှင့်စေသည်။ 1

ကျွမ်းကျင်ဆရာဝန်ထံ မပြသမီ ယာယီ ပြုစုစောင့်ရှောက်မှု

• ပူပြင်းသော၊ စပ်သော၊ ချွန်သော၊ မာကျောသော အစားအစာများကို ရှောင်ကြဉ်ရမည်။ 1

• နွေးသော ဆားရည်ဖြင့် ပါးစပ်ဆေးကြောပြီး သန့်ရှင်းမှု ထိန်းသိမ်းရမည်။ 1

• Benzydamine hydrochloride oral rinse ဖြင့် နာကျင်မှု သက်သာစေနိုင်သည်။ 1

အချုပ်အခြာ ထောက်ခံချက်

တစ်နှစ်ကြာ လျှာရောင်ရမ်းပြီး စကားပြောရခက်ခဲနေသူသည် ပါးစပ်ကင်ဆာ သို့မဟုတ် အခြားအန္တရာယ်ရှိသော ရောဂါများ ရှိနိုင်ခြေ အလွန်မြင့်မားသောကြောင့်၊ ရက်ပိုင်းအတွင်း ကျွမ်းကျင်ဆရာဝန်ထံ ပြသပြီး biopsy ယူစစ်ဆေးရမည်။ 1, 2 ဤလက္ခဏာများကို လျစ်လျူမရှုရ - စောစီးစွာ စစ်ဆေးခြင်းသည် အသက်ကယ်နိုင်သည်။