What are safe antifungal medications for a patient with cirrhosis (liver disease)?

Medical Advisory BoardAll articles are reviewed for accuracy by our Medical Advisory Board
Educational purpose only • Exercise caution as content is pending human review
Article Review Status
Submitted
Under Review
Approved

Last updated: November 25, 2025 • View editorial policy

Personalize

Help us tailor your experience

Which best describes you? Your choice helps us use language that's most understandable for you.

Siroz Hastalarında Güvenli Antifungal İlaçlar

Siroz hastalarında fungal enfeksiyonlar için lipozomal amfoterisin B ve ekinokandinler (kaspofungin, mikafungin) en güvenli antifungal seçeneklerdir; vorikonazol hepatotoksik olduğu için karaciğer yetmezliği olan hastalarda kaçınılmalı veya doz azaltılarak dikkatle kullanılmalıdır. 1, 2, 3

Siroz Hastalarında Fungal Enfeksiyon Riski

Siroz hastalarında fungal enfeksiyonlar önemli bir mortalite nedenidir:

  • ACLF (akut-kronik karaciğer yetmezliği) hastalarının %2-16'sında fungal enfeksiyonlar görülür ve bunlar neredeyse her zaman nozokomiyal kökenlidir 1
  • Fungal enfeksiyonlu siroz hastalarında 30 günlük mortalite %30'dur, fungal peritonit ve fungemide bu oran daha yüksektir 1
  • Antibiyotik kullanımı bağırsak fungal disbiyozisine yol açarak fungal enfeksiyon riskini artırır 1

Risk faktörleri: Yüksek MELD skoru, steroid kullanımı (%58), önceki bakteriyel enfeksiyon, akut böbrek hasarı, diyabet, uzun hastane yatışı, yoğun bakım yatışı 1, 3

Önerilen Güvenli Antifungal İlaçlar

Birinci Seçenek: Lipozomal Amfoterisin B

Lipozomal amfoterisin B, siroz hastalarında invaziv aspergilloz ve mukormikoz tedavisinde en güvenli ve etkili seçenektir. 1, 4, 3

  • Child-Pugh B sınıfı siroz hastasında mukormikoz tedavisinde güvenle kullanılmış, hepatik dekompansasyon gelişmemiştir 4
  • İnvaziv pulmoner aspergilloz tedavisinde başarıyla kullanılmıştır 3
  • Vorikonazol dirençli izolatlar (MIC >2 mg/mL) için önerilen birinci seçenektir 1

İkinci Seçenek: Ekinokandinler (Kaspofungin, Mikafungin, Anidulafungin)

Ekinokandinler siroz hastalarında hepatotoksisite riski düşük olduğu için tercih edilebilir alternatiflerdir. 1, 3

  • Kaspofungin invaziv aspergilloz tedavisinde başarıyla kullanılmış, önce kombinasyon sonra monoterapi olarak etkili bulunmuştur 3
  • Mikafungin ve kaspofungin, amfoterisin B ve diğer azollere kontrendikasyon olan hastalarda kullanılabilir 1
  • Vorikonazol dirençli enfeksiyonlarda vorikonazol + anidulafungin kombinasyonu önerilebilir 1

Dikkatle Kullanılması Gereken: Posakonazol

Posakonazol Child-Pugh B sınıfı sirozda güvenle kullanılabilir, ancak dikkatli izlem gerektirir. 4

  • Mukormikoz tedavisinde Child-Pugh B sınıfı siroz hastasında hepatik dekompansasyon olmadan başarıyla kullanılmıştır 4
  • Profilaksi için >0.7 mg/L, tedavi için >1 mg/L plazma düzeyi hedeflenmelidir 1
  • Terapötik ilaç monitörizasyonu 5. günde yapılmalı ve klinik duruma göre tekrarlanmalıdır 1

KAÇINILMASI GEREKEN: Vorikonazol

Vorikonazol hepatotoksik olduğu için siroz hastalarında mümkünse kaçınılmalı, kullanılması gerekiyorsa doz önemli ölçüde azaltılmalıdır. 2, 5, 3

FDA Önerileri:

  • Hafif-orta hepatik yetmezlikte (Child-Pugh A ve B): Yükleme dozu normal, idame dozu yarıya indirilmelidir 2
  • Ağır hepatik yetmezlikte (Child-Pugh C): Vorikonazol çalışılmamıştır; yalnızca fayda riski aşıyorsa kullanılmalı ve hastalar toksisite açısından dikkatle izlenmelidir 2

Klinik Veriler:

  • Child-Pugh C hastalarında oral vorikonazol idame dozu normal karaciğer fonksiyonlu hastalara göre yaklaşık üçte birine (2.13 mg/kg/gün vs 6.27 mg/kg/gün) düşürülmelidir 5
  • Terapötik ilaç monitörizasyonu ile doz ayarlaması yapılmalı, hedef plazma düzeyi 1-5.5 mg/L'dir 1, 5
  • Hepatotoksisite riski nedeniyle siroz hastalarında kaspofungin ve/veya amfoterisin tedavisi tercih edilmelidir 3

Tedavi Algoritması

ACLF hastasında antibiyotiklere yanıt vermeyen şüpheli enfeksiyon durumunda:

  1. Çoklu ilaca dirençli organizma veya fungal enfeksiyon düşünülmelidir 1
  2. Tanı için kültürler alınmalı (sensitivite düşük olsa da), 1,3-β-D-glukan testi yapılmalı (spesifite düşük) 1
  3. İnvaziv aspergilloz için PCR testi + 1,3-β-D-glukan kombinasyonu sensitiviteyi artırabilir 1

Ampirik antifungal tedavi başlanacaksa:

  • Birinci seçenek: Lipozomal amfoterisin B 1, 3
  • Alternatif: Kaspofungin veya mikafungin 1, 3
  • Vorikonazol kullanılacaksa: Doz önemli ölçüde azaltılmalı (Child-Pugh C'de yaklaşık 1/3'e) ve terapötik ilaç monitörizasyonu yapılmalıdır 2, 5

Önemli Uyarılar

  • Fungal enfeksiyonlar genellikle ikinci enfeksiyon olarak ortaya çıkar ve ACLF riskini bağımsız olarak artırır 1
  • Proton pompa inhibitörleri kesilmeli (açık endikasyon yoksa), Foley kateter kullanımı sınırlandırılmalı 1
  • Aminoglikozidler nefrotoksisite riski nedeniyle kaçınılmalıdır 6, 7
  • Erken tanı ve uygun tedavi kritiktir; tedavi gecikmesi mortaliteyi önemli ölçüde artırır 3

References

1
Guideline

Guideline Directed Topic Overview

Dr.Oracle Medical Advisory Board & Editors, 2025

6
Guideline

Management of Hypotensive Cirrhotic Patient with E. coli Bacteremia

Praxis Medical Insights: Practical Summaries of Clinical Guidelines, 2025

Related Questions

What antibiotics are safe to use for cellulitis in a patient with liver (hepatic) cirrhosis?
What antibiotics are recommended for patients with cirrhosis (liver scarring) and suspected bacterial infection?
What antibiotics are safe for patients with liver impairment?
What antibiotics are recommended for patients with cirrhosis?
What further workup is recommended for a patient with cirrhosis, splenomegaly (enlarged spleen), and uptrending leukocytosis (elevated white blood cell count) despite 4 days of broad-spectrum antibiotics?
Can isosorbide be given to a patient with angina?
Is a warm or cold compress recommended for phlebitis treatment?
What causes a lipase spike that returns to normal within 24 hours?
What is the treatment for coarctation of the aorta?
What are the safest azole options for treating resistant oral candida and candidal esophagitis in patients with cirrhosis?
What is the first line of treatment for psychosis?

Professional Medical Disclaimer

This information is intended for healthcare professionals. Any medical decision-making should rely on clinical judgment and independently verified information. The content provided herein does not replace professional discretion and should be considered supplementary to established clinical guidelines. Healthcare providers should verify all information against primary literature and current practice standards before application in patient care. Dr.Oracle assumes no liability for clinical decisions based on this content.

Have a follow-up question?

Our Medical A.I. is used by practicing medical doctors at top research institutions around the world. Ask any follow up question and get world-class guideline-backed answers instantly.

Ask Question