Czy sauna skraca czas przeziębienia?
Nie, sauna nie skraca czasu trwania przeziębienia, chociaż regularne korzystanie z sauny może zmniejszyć częstość występowania przeziębień.
Dowody dotyczące wpływu sauny na czas trwania przeziębienia
Najnowsze wytyczne European Position Paper on Rhinosinusitis z 2020 roku jednoznacznie stwierdzają, że obecne dowody nie wykazują żadnych korzyści ani szkód wynikających z używania gorącego, nawilżonego powietrza w leczeniu przeziębienia 1. To stanowisko opiera się na dowodach poziomu 1a (najwyższej jakości systematyczne przeglądy) i jest spójne we wszystkich sekcjach wytycznych 1.
Badanie randomizowane z 2010 roku bezpośrednio testowało wdychanie gorącego suchego powietrza w saunie u 157 pacjentów z przeziębieniem i nie wykazało istotnej różnicy w ogólnej ciężkości objawów między grupami (p=0,19) 2. Chociaż zaobserwowano pewne różnice w zażywaniu leków w pierwszym dniu i nasileniu objawów w drugim dniu, ogólny wpływ na czas trwania przeziębienia był nieistotny 2.
Potencjalne korzyści profilaktyczne
Istnieje jednak interesujące badanie z 1990 roku, które sugeruje, że regularne korzystanie z sauny może zmniejszyć częstość występowania przeziębień o około połowę, szczególnie po trzech miesiącach regularnego stosowania 3. To badanie obejmowało 50 ochotników przez sześć miesięcy i wykazało znacząco mniej epizodów przeziębienia w grupie korzystającej z sauny 3.
Należy jednak zauważyć, że:
- Średni czas trwania i ciężkość przeziębień nie różniły się istotnie między grupami 3
- To badanie jest z 1990 roku i wymaga potwierdzenia w nowszych badaniach 3
- Mechanizm działania pozostaje niejasny 3
Zalecenia kliniczne
W przypadku aktywnego przeziębienia nie należy zalecać sauny jako metody skracania czasu trwania choroby 1. Zamiast tego, skuteczne opcje objawowe obejmują:
- Cynk (octan lub glukonian cynku) w dawce ≥75 mg/dzień, rozpoczęty w ciągu 24 godzin od wystąpienia objawów, znacząco skraca czas trwania przeziębienia 1
- Witamina C w regularnej suplementacji może być warta wypróbowania ze względu na stały wpływ na czas trwania i ciężkość przeziębień 1
- Kombinacje antyhistaminowo-przeciwzastoinowo-przeciwbólowe mają pewne ogólne korzyści u dorosłych i starszych dzieci 1
Ważne zastrzeżenia
Sauna jest bezpieczna dla większości zdrowych dorosłych i dzieci, ale należy unikać jej w przypadku niestabilnej dławicy piersiowej, niedawnego zawału mięśnia sercowego i ciężkiej stenozy aortalnej 4. Spożywanie alkoholu podczas korzystania z sauny zwiększa ryzyko niedociśnienia, arytmii i nagłej śmierci i należy go unikać 4.
Regularne korzystanie z sauny może mieć inne korzyści zdrowotne, w tym poprawę funkcji śródbłonka, zmniejszenie ciśnienia krwi i sztywności tętnic 5, ale te efekty są niezależne od wpływu na czas trwania przeziębienia.