Hiatal Herni Cerrahisi Sonrası Risk Faktörleri
Hiatal herni cerrahisi geçiren hastalarda belirli komplikasyonların gelişme riski artmaktadır; özellikle gastroözofageal reflü, nüks herni, pulmoner komplikasyonlar ve mortalite açısından dikkatli olunmalıdır.
Cerrahi Sonrası Komplikasyon Riskleri
Gastroözofageal Reflü Hastalığı (GERD)
- Konjenital diyafragmatik herni onarımı sonrası gastroözofageal reflü insidansı %62'ye kadar yükselebilmektedir 1
- Fundoplikasyon yapılmayan hastalarda reflü riski anlamlı derecede artmaktadır 2
- Anterior onarım tekniği kullanan cerrahların hastalarında, posterior onarım tekniğine göre 1 yıl sonra GERD semptomlarında kötüleşme daha sık görülmektedir 3
Herni Nüksü
- Hiatal herni onarımı sonrası nüks prevalansı %16 (95% CI = 13.0-21.6%) olarak bildirilmektedir 4
- Nüks riski emilemeyen sütür kullanımı, sütür gerginliği, prostetik materyalin defekt kenarlarına uygunsuz fiksasyonu ve minimal örtüşme ile artmaktadır 1
- Uzamış ileus, yetersiz göğüs temizliği ve intra-abdominal sepsis nedeniyle artan intra-abdominal basınç nükse katkıda bulunmaktadır 1
Pulmoner Komplikasyonlar
- Özofagogastrik cerrahi sonrası hiatal herni onarımında pulmoner komplikasyonların tahmini havuzlanmış prevalansı %14.1 (95% CI = 8.0-22.0%) olarak saptanmıştır 4
- Atelektazi dahil postoperatif pulmoner komplikasyonlar travmatik diyafragmatik herni cerrahisi sonrası yaygındır 1
Mortalite ve Morbidite
- Özofagogastrik cerrahi sonrası hiatal herni onarımında mortalite oranı %5.0 (95% CI = 3.0-8.0%) olarak bildirilmektedir 4
- Genel morbidite %35 (95% CI = 20.0-54.0%) düzeyindedir 4
- Komplike diyafragmatik hernide mortalite oranı %14.3 ile %20 arasında değişmektedir 1
Yüksek Riskli Hasta Profili
Primer Risk Faktörleri
- Vücut Kitle İndeksi (VKİ): Semptomatik hiatal herni riski VKİ ile anlamlı şekilde artmaktadır (HH ile median VKİ 27 vs. HH olmadan 25, p=0.043) 5
- Diyabet: Diyabetli hastalarda hiatal herni oranı %6.3'e karşın diyabetsiz hastalarda %2'dir (p=0.034) 5
- Tümör Lokalizasyonu: Kardiya kanseri için genişletilmiş gastrektomi yapılan hastalarda HH oranı %6.1 ile en yüksektir (mide %1.2, özofagus %1.1'e karşın, p=0.001) 5
- Rezeksiyon Tipi: Genişletilmiş gastrektomi sonrası HH riski %6.1 iken, total/subtotal gastrektomide %0.7 ve transtorasik özofajektomide %2.7'dir (p=0.038) 5
Diğer Önemli Risk Faktörleri
- Kronik akciğer hastalığı, sigara kullanımı, obezite, immünsüpresyon, cerrahi alan enfeksiyonu ve önceki abdominal cerrahi insizyon hernisi gelişimi için yüksek risk faktörleridir 1
Acil Cerrahi Gerektiren Durumlar
Acil Müdahale İhtiyacı
- Özofagogastrik cerrahi sonrası semptomatik hiatal herni gelişen hastaların %51.5'i acil onarım gerektirmektedir 4
- Hastaların %23'ünde barsak rezeksiyonu gerekebilmektedir 4
- Herni onarımı sonrası morbidite %38, mortalite %8 olarak bildirilmektedir 4
Komplikasyon Spektrumu
- Cerrahi alan enfeksiyonu, kanama, solunum yetmezliği, ileus, gastroözofageal reflü, kronik ağrı, herni nüksü ve kardiyak yaralanma görülebilmektedir 1
- Anastomoz kaçağı prevalansı %1.4 (95% CI = 0.8-2.2%) olarak saptanmıştır 4
Zamanlama ve Takip
Komplikasyon Gelişim Süresi
- İndeks prosedür ile hiatal herni onarımı arasındaki süre 3 ile 144 ay arasında değişmektedir 4
- Vakaların çoğunluğu (%67) ilk 24 ay içinde ortaya çıkmaktadır 4
Uzun Dönem Sonuçlar
- Postoperatif takip süresi 1 ile 110 ay arasında değişmektedir (ortalama 24 ay) 4
- 80 yaş üzeri hastalarda ortalama postoperatif sağkalım 74.5 ay (SD 47.8) olarak bildirilmiştir 6
Önemli Klinik Uyarılar
- Yüksek riskli hastalarda (kardiya kanseri için genişletilmiş gastrektomi, yüksek VKİ, diyabet) yoğun takip muayeneleri ve asemptomatik hastaların erken tanısı esastır 5
- Mesh kullanımı gözlemsel çalışmalarda nüks riskini azaltmakta (RR = 0.50,95%CI 0.28,0.88) ancak erken disfaji riskini artırmaktadır (RR = 1.44,95%CI 1.10,1.89) 2
- Fundoplikasyon erken disfaji riskini artırsa da (RR = 2.08,95%CI 1.16,3.76) reflüyü azaltmaktadır (RR = 0.31,95%CI 0.17,0.56) 2
- Acil cerrahi gerektiren öngörülemeyen olayları önlemek için elektif cerrahi için hasta seçimi kritik öneme sahiptir 5