From the Guidelines
Sarkoidoz, akciğerleri etkileyerek solunum hızını artırabilir. Hastalığın akciğerleri etkilemesi, yaklaşık %90 oranında görülür ve bu durum granülom (inflamasyonlu hücre kümeleri) oluşumuna yol açar, bu da akciğer fonksiyonunu bozar. Bu granülomlar, restriktif akciğer hastalığına neden olur, akciğer kapasitesini azaltır ve yeterli oksijen seviyesini korumak için daha hızlı nefes almaya neden olur. Ayrıca, sarkoidoz pulmoner fibroze neden olabilir, bu da akciğer dokusunu sertleştirir ve nefes almayı daha zor hale getirir. Bazı durumlarda, sarkoidoz pulmoner damarları etkiler, bu da pulmoner hipertansiyona yol açar ve nefes alma güçlüğüne katkıda bulunur. İnflamasyon süreci itself, beyindeki solunum merkezlerini uyarabilir, solunum hızını artırabilir. İleri sarkoidozlu hastalar hipoksemi (düşük kan oksijeni) geliştirebilir, bu da tachypnea (hızlı nefes alma) olarak bilinen bir mekanizma ile telafi edilir. Tedavi genellikle inflamasyonu kontrol etmek için kortikosteroidler gibi prednison (günde 20-40mg başlangıç dozu) ile yapılır ve şiddetli durumlarda metotreksat veya azatioprin gibi immünosüpresanlar eklenebilir 1.
Sarkoidozun pulmoner etkileri, hastalığın mortalite ve morbidite açısından en önemli nedenleridir. Pulmoner hipertansiyon, azaltılmış akciğer fonksiyonu ve pulmoner fibroz, sarkoidozdan ölüm riskini artıran faktörlerdir 1. Anti-inflamatuar tedavi, daha az şiddetli ancak bozulmuş hastalarda ilerleyici hastalığın önlenmesine yardımcı olabilir 1. Sarkoidozlu hastaların yaklaşık %5'i hastalıktan ölür ve pulmoner ve kardiyak hastalık, sarkoidozdan ölümün en sık nedenleridir 1.
Sarkoidozun tedavisinde, hastalığın şiddeti ve organ tutulumu dikkate alınmalıdır. Hastalığın erken evrelerinde, kortikosteroidler gibi anti-inflamatuar tedaviler etkili olabilir 1. Ancak, hastalığın ilerlemesi durumunda, immünosüpresanlar gibi daha agresif tedavilere ihtiyaç duyulabilir 1.
From the Research
Sarkoidoz ve Takipne İlişkisi
Sarkoidoz, vücudun çeşitli bölgelerinde iltihaplı hücre kümeleri (granülomlar) oluşmasına neden olan bir hastalıktır. Bu durum, özellikle akciğerleri etkileyerek nefes alma güçlüğüne (takipne) neden olabilir.
Nedenler
- Sarkoidozun neden olduğu iltihaplanma ve granülom oluşumu, akciğer dokusunu hasarlayarak nefes alma güçlüğüne yol açabilir 2.
- Hastalığın şiddeti ve etkilediği alanlar, takipnenin şiddeti üzerinde önemli bir rol oynar 2.
Tedavi ve Yönetimi
- Cortikosteroidler, sarkoidoz tedavisinde thường kullanılan bir ilaç grubudur. Ancak, uzun süreli kullanımın yan etkileri olabilir 3, 4.
- Methotrexate ve azathioprine gibi antimetabolitler, steroidlerin yan etkilerini azaltmak için kullanılan alternatif tedavi seçenekleri olabilir 4, 5.
- Hastalığın yönetimi ve tedavi seçenekleri, hastanın durumuna göre belirlenmelidir 4, 6.
Sonuçlar
Sarkoidoz, takipne dahil çeşitli solunum semptomlarına neden olabilir. Tedavi ve yönetim seçenekleri, hastalığın şiddeti ve etkilediği alanlara göre belirlenmelidir. Cortikosteroidler ve antimetabolitler gibi ilaçlar, takipne dahil solunum semptomlarını yönetmek için kullanılabilir 3, 4, 5, 2, 6.