Tijdlijn voor het Verdwijnen van Bijwerkingen na Dosisverlaging van Citalopram
De bijwerkingen van de te hoge dosis citalopram zullen geleidelijk afnemen over een periode van ongeveer 5-10 dagen na het verlagen van de dosis, met de meeste verbetering binnen 3-5 dagen. 1, 2
Farmacokinetische Basis
De eliminatiehalfwaardetijd van citalopram bepaalt hoe snel het medicijn uit het systeem verdwijnt:
- Citalopram heeft een eliminatiehalfwaardetijd van ongeveer 33 uur (gemiddeld 27-33 uur voor escitalopram, het actieve enantiomeer) 1, 3
- Na het stoppen of verlagen van de dosis duurt het ongeveer 5-7 halfwaardetijden voordat het medicijn volledig uit het systeem is - dit komt neer op ongeveer 7-10 dagen 3, 2
- Steady-state concentraties worden bereikt binnen 7-10 dagen, wat betekent dat ook de nieuwe, lagere steady-state binnen deze periode wordt bereikt 3
Verwachte Tijdlijn voor Bijwerkingen
De meeste bijwerkingen zullen binnen de eerste 3-5 dagen na dosisverlaging beginnen te verminderen, omdat:
- De plasmaconcentratie van citalopram exponentieel daalt met elke halfwaardetijd 1, 2
- Na 3 halfwaardetijden (ongeveer 4-5 dagen) is ongeveer 87.5% van de overtollige dosis geëlimineerd 2
- Na 5 halfwaardetijden (ongeveer 7 dagen) is meer dan 95% van de overtollige dosis uit het systeem 2
Belangrijke Nuances
Actieve Metabolieten
Let op: de metaboliet demethyl-citalopram heeft een langere halfwaardetijd (gemiddeld 93 uur voor S-DCIT), maar deze metaboliet draagt minimaal bij aan de therapeutische activiteit en bijwerkingen 3, 2
Type Bijwerkingen
De meest voorkomende bijwerkingen van citalopram die binnen de eerste weken optreden zijn:
- Misselijkheid (20% van patiënten)
- Verhoogd transpireren, hoofdpijn, droge mond, tremor en slapeloosheid (15-18% van patiënten) 1
- Deze vroege bijwerkingen verdwijnen meestal het snelst na dosisverlaging 4, 1
Gedragsactivatie/Agitatie
Als de bijwerkingen gedragsactivatie of agitatie omvatten, kunnen deze binnen 2-4 dagen na dosisverlaging verbeteren, omdat deze bijwerkingen dosisafhankelijk zijn en vroeg in de behandeling optreden 4, 5
Praktische Aanbevelingen
Monitor de patiënt elke 2-4 dagen na de dosisverlaging om de verbetering van bijwerkingen te evalueren 5
Als de bijwerkingen na 7-10 dagen niet significant zijn verbeterd, overweeg dan andere oorzaken of een verdere dosisaanpassing 4, 3
Vermijd het te snel opnieuw verhogen van de dosis - wacht minimaal 7-10 dagen na dosisverlaging voordat een nieuwe dosisaanpassing wordt overwogen, om de nieuwe steady-state te bereiken 3