Can side effects of citalopram (Celexa) increase in the last 35 hours after dose reduction?

Bijwerkingen na Dosisverlaging van Citalopram

Nee, bijwerkingen van citalopram nemen doorgaans niet toe in de 35 uur na dosisverlaging – ze verminderen geleidelijk of blijven stabiel, maar nieuwe of verergerende symptomen kunnen wijzen op discontinuatiesyndroom of terugkeer van angstklachten.

Wat Gebeurt Er Na Dosisverlaging?

Farmacokinetiek van Citalopram

• Citalopram heeft een halfwaardetijd van ongeveer 35 uur, wat betekent dat na 35 uur ongeveer de helft van de medicatie uit het lichaam is 1
• Na dosisverlaging van 10 mg naar 7,5 mg dalen de plasmaspiegels geleidelijk over meerdere dagen 1
• Steady-state (stabiele) plasmaspiegels worden bereikt na ongeveer één week bij dagelijkse dosering 1

Verwacht Patroon van Bijwerkingen

• Bestaande bijwerkingen verminderen meestal binnen enkele dagen tot een week na dosisverlaging, omdat de medicatiespiegel daalt 1, 2
• Nieuwe of verergerende symptomen in de eerste 35-72 uur na dosisverlaging zijn waarschijnlijker discontinuatiesymptomen dan toenemende bijwerkingen 3

Discontinuatiesyndroom vs. Bijwerkingen

Discontinuatiesymptomen (Onttrekkingsverschijnselen)

Citalopram heeft een relatief korte halfwaardetijd vergeleken met fluoxetine, waardoor discontinuatiesymptomen kunnen optreden bij snelle dosisverlaging 3:

• Somatische symptomen: duizeligheid, misselijkheid, vermoeidheid, griepachtige klachten, slaapstoornissen 3
• Psychologische symptomen: angst, agitatie, prikkelbaarheid, huilbuien 3
• Timing: deze symptomen ontstaan meestal binnen 1-3 dagen na dosisverlaging en zijn over het algemeen mild en van korte duur 3

Echte Medicatiebijwerkingen

De meest voorkomende bijwerkingen van citalopram zijn 2, 4:

• Misselijkheid (20% van patiënten) 2
• Verhoogd zweten, hoofdpijn, droge mond, tremor, slapeloosheid (15-18%) 2
• Deze bijwerkingen zijn dosisafhankelijk en nemen af bij dosisverlaging 4

Waarom Angst Nog 5-7 Dagen Kan Aanhouden

Therapeutische Responstijd

• SSRI's zoals citalopram hebben 1-2 weken nodig voor kortetermijnverbetering en 4-6 weken voor volledig therapeutisch effect bij angststoornissen 5
• Na dosisverlaging moet het lichaam opnieuw een evenwicht vinden, wat 5-7 dagen kan duren 5
• De angst die nu optreedt kan zijn:
  1. Terugkeer van oorspronkelijke symptomen omdat de dosis nu te laag is 5
  2. Tijdelijke fluctuatie tijdens aanpassing aan de nieuwe dosis 5
  3. Discontinuatiesymptomen die angst nabootsen 3

Waarom 7,5 mg Mogelijk Onvoldoende Is

• In klinische studies waren doses van 40-60 mg/dag het meest effectief voor matige tot ernstige depressie en angst 4
• Doses van 10-20 mg/dag toonden wel verbetering, maar minder robuust dan hogere doses 4
• Bij 7,5 mg is de dosis mogelijk subtherapeutisch voor deze specifieke patiënt 5

Praktische Aanbevelingen

Wat Te Doen in de Komende Dagen

1. Monitor nauwkeurig of symptomen discontinuatiesyndroom zijn (duizeligheid, misselijkheid, griepachtig gevoel) of terugkeer van angst 3
2. Wacht 5-7 dagen op de huidige dosis van 7,5 mg zoals de behandelaar adviseerde – dit geeft het lichaam tijd om te stabiliseren 5
3. Controleer therapietrouw – zorg dat medicatie correct wordt ingenomen 5

Als Symptomen Niet Verbeteren Na 1-2 Weken

• Verhoog geleidelijk terug naar 10 mg of hoger in stappen van 2,5-5 mg per 1-2 weken 5
• Voor angststoornissen is de effectieve dosis meestal 20-40 mg/dag 5, 4
• Elke dosisaanpassing heeft 1-2 weken nodig om effect te beoordelen 5

Waarschuwingssignalen (Onmiddellijk Contact Opnemen)

• Serotoninesyndroom (binnen 24-48 uur na dosiswijziging): verwarring, agitatie, tremor, verhoogde reflexen, snelle hartslag, zweten 5
• Suïcidale gedachten – vooral in de eerste maanden en na dosisaanpassingen 5
• Ernstige discontinuatiesymptomen die niet verbeteren na 3-5 dagen 3

Veelgemaakte Fouten Vermijden

• Te snel opgeven: geef elke dosis 1-2 weken om effect te laten zien voordat je concludeert dat het niet werkt 5
• Te snelle dosisaanpassingen: dit verhoogt het risico op gedragsactivatie en andere bijwerkingen 5
• Abrupt stoppen: dit leidt tot discontinuatiesyndroom met duizeligheid, misselijkheid, hoofdpijn, angst 5, 3
• Discontinuatiesymptomen verwarren met terugval: dit kan leiden tot onnodige tests en behandelingen 3

Langetermijnstrategie

Als na adequate dosering (20-40 mg/dag citalopram) gedurende 4-6 weken geen adequate respons optreedt 5:

• Combineer met cognitieve gedragstherapie (CGT) – combinatiebehandeling heeft de voorkeur boven monotherapie voor angststoornissen 5
• Overweeg farmacogenetica om te bepalen of de medicatie adequaat gedoseerd is 5