Ja, ernstige angst op dag 2 na dosisverlaging van citalopram is normaal en verwacht
Het is volledig normaal om je op dag 2 na dosisverlaging van citalopram nog steeds bizar slecht te voelen met veel angst - dit is een bekend en gedocumenteerd fenomeen dat kan aanhouden gedurende de eerste 1-2 weken na dosisverandering.
Waarom Dit Gebeurt
SSRI Discontinuatie/Aanpassingssyndroom
- Citalopram veroorzaakt een discontinuatiesyndroom gekenkenmerkt door angst, irritabiliteit, duizeligheid, vermoeidheid, hoofdpijn, misselijkheid, slapeloosheid en agitatie 1
- Dit syndroom treedt op bij gemiste doses of acute stopzetting van korterwerkende SSRI's zoals citalopram 1
- Symptomen kunnen optreden binnen 24-48 uur na dosisverandering en zijn het meest uitgesproken in de eerste dagen 1
Paradoxale Angstverergering
- Een initieel bijwerkingseffect van SSRI's kan angst of agitatie zijn, vooral bij dosisveranderingen 1
- Een enkele dosis citalopram kan angstexpressie verergeren, vooral bij mensen die al angstig zijn 2
- Acute citalopram kan paniekaanvallen induceren, zelfs bij patiënten zonder voorgeschiedenis van angst 3
Wat Te Verwachten
Tijdlijn
- Symptomen zijn het ergst in de eerste 1-2 weken na dosisverandering 1
- De meeste symptomen zijn mild tot matig in intensiteit en voorbijgaand 4
- Volledige aanpassing kan 2-4 weken duren afhankelijk van de halfwaardetijd van het medicijn 1
Symptoompatroon
Naast angst kunnen optreden 1:
- Duizeligheid, vermoeidheid, lethargie
- Hoofdpijn, misselijkheid, braken, diarree
- Slapeloosheid of slaapstoornissen
- Evenwichtsproblemen, vertigo
- Sensorische stoornissen, paresthesieën
- Irritabiliteit en agitatie
Wat Nu Te Doen
Onmiddellijke Maatregelen
- Blijf de nieuwe lagere dosis innemen - stop niet abrupt en ga niet terug naar de hogere dosis zonder overleg 5
- Nauw toezicht is essentieel in de eerste weken na dosisverandering 1, 5
- Bel je zorgverlener onmiddellijk als de angst ondraaglijk wordt of als er nieuwe symptomen bijkomen 5
Waarschuwingssignalen (Bel Direct)
Neem onmiddellijk contact op bij 5:
- Gedachten over zelfmoord of zelfbeschadiging
- Nieuwe of verergerende depressie
- Paniekaanvallen
- Extreme agitatie of rusteloosheid
- Agressief gedrag
- Ernstige slapeloosheid
- Ongebruikelijke gedragsveranderingen
Langetermijnstrategie
- Geleidelijke dosisverlaging is altijd beter dan abrupte veranderingen om dit syndroom te voorkomen 1, 6
- Als symptomen ondraaglijk zijn, kan herintroductie van de vorige dosis overwogen worden, gevolgd door langzamere afbouw 7
- Symptomen verdwijnen volledig wanneer het lichaam zich heeft aangepast aan de nieuwe dosis 4
Belangrijke Kanttekeningen
Dit is Geen Terugval
- Onderscheid tussen discontinuatiesymptomen en terugkerende depressie/angst is cruciaal 4
- Echte terugval ontwikkelt zich meestal langzamer (na 2+ weken) 4
- Discontinuatiesymptomen beginnen binnen dagen en verbeteren geleidelijk 4
Individuele Variatie
- Oudere en kwetsbare patiënten kunnen ernstiger symptomen ervaren 1
- Citalopram heeft een relatief korte halfwaardetijd, wat het discontinuatiesyndroom kan verklaren 1
- Sommige mensen ervaren minimale symptomen, anderen ernstige - beide zijn normaal 4
De boodschap: Wat je ervaart is een verwachte fysiologische reactie op dosisverlaging. Het is oncomfortabel maar niet gevaarlijk, en zal verbeteren. Blijf in nauw contact met je zorgverlener gedurende deze aanpassingsperiode.