Does an Electroencephalogram (EEG) provide information about the type of encephalopathy?

EEG Ensefalopati Türü Hakkında Bilgi Verir mi?

EEG, ensefalopati varlığını ve şiddetini göstermede oldukça duyarlıdır ancak spesifik ensefalopati türünü belirlemede sınırlı özgüllüğe sahiptir. 1 Bununla birlikte, bazı EEG paternleri belirli etyolojileri düşündürebilir ve klinik bağlamla birlikte değerlendirildiğinde tanıya yardımcı olabilir.

EEG'nin Ensefalopati Değerlendirmesindeki Temel Rolü

EEG, ensefalopati hastalarında beyin disfonksiyonunun hızlı başucu elektrofizyolojik ölçümünü sağlar ve klinik değerlendirmeyi tamamlar. 2 Temel bulgular şunlardır:

• Progresif yavaşlama: Artan serebral bozulma ile EEG arka plan aktivitesinin ilerleyici yavaşlaması, ensefalopati şiddetiyle korele olur 3, 2
• Amplitüd değişiklikleri: Başlangıçta artış, ardından azalma görülür 1
• Reaktivite kaybı: Dış uyaranlara EEG reaktivitesinin azalması önemli prognostik bilgi sağlar 2

Etyolojiye Özgü EEG Paternleri

Bazı EEG bulguları belirli ensefalopati türlerini düşündürür:

Metabolik Ensefalopati

• Trifazik dalgalar: Hepatik ensefalopatide sık görülür ancak özgül değildir; üremik ensefalopati, hiponatremi ve ilaç intoksikasyonlarında (lityum, valproat, baklofen) da görülebilir 1, 3
• Stupor genellikle trifazik dalgalarla, koma ise delta dalgalarıyla ilişkilidir 1

Viral Ensefalit

• HSV ensefalitinde: Temporal lob spike-wave aktivitesi ve periyodik lateralize epileptiform deşarjlar (PLEDs) görülebilir 1
• PLEDs bir zamanlar patognomonik kabul edilse de, diğer viral ensefalitlerde ve enfeksiyöz olmayan durumlarda da görülebilir; HSV ensefaliti için diagnostik EEG değişikliği yoktur 1

Otoimmün Ensefalit

• Anti-NMDAR ensefalitinde: Ekstrem delta brush paterni görülebilir 1, 3
• LGI1-antikor ensefalitinde: Sık subklinik nöbetler saptanabilir, ancak klasik fasiobrakiyal distonik nöbetleri olanlarda bile EEG normal olabilir 1
• Normal EEG otoimmün ensefaliti dışlamaz ancak izole yeni psikiyatrik semptomları araştırırken primer psikiyatrik bozuklukları destekler 1

Prion Hastalığı

• Creutzfeldt-Jakob hastalığında: Jeneralize periyodik deşarjlar görülebilir 4, 5
• EEG, otoimmün ensefaliti CJD'den ayırmaya yardımcı olabilir 1

EEG'nin Tanısal Sınırlamaları

Özgüllük Sorunu

EEG, çeşitü etyolojilerin organik ensefalopatisi için yüksek duyarlılığa sahiptir ancak tanı türü için oldukça düşük özgüllüğe sahiptir. 6 Şu durumları güvenilir şekilde ayırt edemez:

• Hidrosefali sekonder ensefalopatiler 6
• AIDS ensefalopatisi 6
• Serebrovasküler hastalık 6
• B12 eksikliği 6
• Alzheimer hastalığı gibi primer dejeneratif hastalıklar 6

Klinik Bağlamın Önemi

EEG bulguları asla izole olarak yorumlanmamalı; her zaman klinik tablo, görüntüleme ve laboratuvar bulgularıyla birlikte değerlendirilmelidir. 1, 7

Pratik Yaklaşım Algoritması

EEG Ne Zaman İstenmeli?

1. Organik vs psikiyatrik ayrımı: Hafif değişmiş davranış ve psikiyatrik veya organik neden belirsizliği varsa, ensefalopati değişikliklerini aramak için EEG yapılmalıdır 1

2. Nöbet tespiti: Subklinik motor veya konvülsif olmayan nöbetler şüpheleniliyorsa EEG yapılmalıdır 1

3. Subklinik status epileptikus dışlama: Ensefalopati hastalarında veya nöbetli hastalarda tedavi yanıtını izlemek için 1

EEG Yorumlama Adımları

1. Arka plan aktivitesini değerlendirin: Dominant frekans <8 Hz ise diffüz yavaşlama ensefalopatiyi düşündürür 4

2. Spesifik paternleri arayın:

   • Trifazik dalgalar → metabolik ensefalopati düşündürür 3, 4
   • PLEDs → HSV ensefaliti olasılığını artırır (ancak özgül değil) 4
   • Ekstrem delta brush → anti-NMDAR ensefaliti düşündürür 4

3. Şiddeti derecelendirin: EEG yavaşlamasının derecesi ensefalopati şiddetiyle korele olur 3, 2

Yaygın Tuzaklar ve Nasıl Kaçınılır

• İlaç etkilerini göz ardı etmek: Sedatif ilaçlar EEG paternlerini etkileyebilir ve ensefalopati paternlerini taklit edebilir 3, 4

• Trifazik dalgaların özgüllüğünü abartmak: Hepatik ensefalopatide sık görülse de, ona özgü değildir 1, 3

• Konvülsif olmayan status epileptikusu gözden kaçırmak: Ensefalopati hastalarında mutlaka değerlendirilmelidir 1, 4

• Sadece EEG paternlerine dayanarak kesin tanı koymak: Klinik bağlam olmadan kullanılmamalıdır 3, 4

• Normal EEG'yi otoimmün ensefaliti dışlamak için kullanmak: Normal EEG otoimmün ensefaliti dışlamaz 1

Sonuç Olarak

EEG, ensefalopati varlığını göstermede ve şiddetini değerlendirmede mükemmeldir, ancak spesifik etyolojiyi belirlemede sınırlıdır. 1, 6 Bazı karakteristik paternler (trifazik dalgalar, PLEDs, ekstrem delta brush) belirli nedenleri düşündürebilir, ancak hiçbiri patognomonik değildir. 1 EEG'nin en büyük değeri, metabolik ensefalopatiden organik ensefalopatiyi ayırt etmede, nöbet aktivitesini tespit etmede ve hastalık şiddetini izlemede yatar. 1