What is the microbiology and transmission of Herpes Simplex Virus (HSV), including types, symptoms, and prevention methods?

Medical Advisory BoardAll articles are reviewed for accuracy by our Medical Advisory Board
Educational purpose only • Exercise caution as content is pending human review
Article Review Status
Submitted
Under Review
Approved

Last updated: January 3, 2026 • View editorial policy

Personalize

Help us tailor your experience

Which best describes you? Your choice helps us use language that's most understandable for you.

HSV Mikrobiyolojisi ve Bulaş Yolları

Virüs Tipleri ve Temel Mikrobiyoloji

Herpes Simplex Virüs (HSV), çift zincirli DNA içeren, zarflı bir nükleer replikasyon yapan virüstür ve iki ana serotip olarak sınıflandırılır: HSV-1 ve HSV-2. 1, 2

HSV-1 Özellikleri

  • Primer olarak orolabial hastalığa neden olur ancak oro-genital temas yoluyla giderek artan oranda genital herpes oluşturur 1, 3
  • Geleneksel olarak boyun üstü bölgelerde (oro-farinks, ağız, dudaklar, çene, bazen gözler) ortaya çıkar 1
  • Yakın temas yoluyla, tipik olarak tükürük ile bulaşır 2
  • ABD'de 14-49 yaş arası nüfusun %47.8'i HSV-1 seropozitiftir 1

HSV-2 Özellikleri

  • Neredeyse münhasıran genital hastalığa neden olur ve hemen hemen her zaman cinsel yolla bulaşır 1, 3
  • Geleneksel olarak bel altı bölgelerde (genital mukoza, genital deri, perigenital bölgeler) ortaya çıkar 1
  • Yaşamın ilerleyen dönemlerinde cinsel temas yoluyla kazanılır 1
  • ABD'de 14-49 yaş arası nüfusun %12.1'i HSV-2 seropozitiftir 1
  • HIV ile koenfekte hastalarda HIV RNA düzeylerinde artışa neden olur 4

Bulaş Yolları

Cinsel Bulaş

  • HSV-2 bulaşı ağırlıklı olarak cinsel temas yoluyla gerçekleşir ve aktif lezyonlar olmasa bile asemptomatik viral salınım sırasında bulaşma meydana gelir 4, 1
  • HSV-1 genital enfeksiyonu artan oro-genital temas nedeniyle giderek daha yaygın hale gelmektedir 1
  • Genital herpes enfeksiyonlarının çoğu (%80-90) subklinik olarak ilerler, ancak asemptomatik viral salınım sırasında bulaşma meydana gelir 1
  • Tutarlı lateks kondom kullanımı, kadınlardan erkeklere ve erkeklerden kadınlara HSV-2 bulaşını azaltır 4

Diğer Bulaş Yolları

  • Primer HSV-1 enfeksiyonları çocuklarda enfekte lezyonlar veya vücut sıvıları (tipik olarak tükürük) ile doğrudan temas yoluyla kazanılır 2
  • Neonatal bulaş, doğum sırasında aktif enfeksiyonu olan bir kadından vajinal doğum yoluyla gerçekleşir 5
  • Gebeliğin son döneminde ilk HSV epizodunu yaşayan kadınlar, yenidoğanlarına HSV bulaştırma açısından en yüksek risktedir 5

Klinik Belirtiler ve Hastalık Paterni

HSV-1 Enfeksiyonu

  • Orolabial herpes en yaygın HSV-1 enfeksiyonu manifestasyonudur 4
  • Klasik belirtiler: etkilenen bölgede duyusal prodrom, ardından dudaklarda papül, vezikül, ülser ve kabuk evrelerine hızlı ilerleme 4
  • Tedavi edilmeyen olgularda hastalık süresi 7-10 gündür 4
  • Lezyonlar yılda 1-12 kez tekrarlar ve güneş ışığı veya fizyolojik stres tarafından tetiklenebilir 4

HSV-2 Enfeksiyonu

  • Genital herpes en yaygın HSV-2 enfeksiyonu manifestasyonudur 4
  • Genital mukozal veya deri lezyonları, görünüm ve evrim açısından dış orolabial lezyonlara benzerdir 4
  • Lokal semptomlar: ağrı ve kaşıntıdan oluşan duyusal prodrom içerebilir 4
  • Mukozal hastalığa bazen dizüri veya vajinal/üretral akıntı eşlik eder 4
  • İnguinal lenfadenopati, özellikle primer enfeksiyonda yaygındır 4
  • Çoğu genital herpes hastasında hafif ve atipik lezyonlar vardır ve fizik muayene ile tanı konulamaz 4

İmmünsüprese Hastalarda

  • Derin, iyileşmeyen, yaygın ülserasyonlar oluşabilir 4
  • Bu lezyonlar en sık CD4+ sayısı <100 hücre/µL olanlarda bildirilmiştir 4
  • Asiklovir dirençli virüs ile daha yaygın olarak ilişkilidir 4

Tanı Yöntemleri

Mukozal HSV enfeksiyonları laboratuvar doğrulaması olmadan doğru şekilde tanılanamaz, bu nedenle tüm vakalarda laboratuvar tanısı yapılmalıdır. 4

Virolojik Tanı Yöntemleri

  • PCR en duyarlı yöntemdir ancak yaygın olarak mevcut değildir 4
  • Viral kültür, HSV antijen tespiti ve HSV DNA PCR kullanılabilir yöntemlerdir 4
  • Genital lezyonlarda tespit edilen virüs tiplendirilmelidir, çünkü HSV-1 genital bölgede HSV-2'den daha az sıklıkla tekrarlar 4, 1
  • 12 aylık nüks oranları: genital HSV-1 için %55, genital HSV-2 için %90'dır 1

Serolojik Tanı

  • Tip-spesifik serolojik testler ticari olarak mevcuttur ve asemptomatik kişilerde veya atipik lezyonları olanlarda kullanılabilir 4
  • Glikoprotein G bazlı testler HSV-1 ve HSV-2 antikorlarını ayırt edebilir 1
  • HIV bakımı arayan kişilerde rutin tip-spesifik HSV-2 serolojik testi düşünülmelidir 4

Önleme Stratejileri

Maruziyet Önleme

  • Partnerler aktif (genital veya orolabial) herpetik lezyonları olduğunda cinsel teması özellikle kaçınmalıdır 4
  • HSV-2 seronegatif kişiler, cinsel aktiviteye başlamadan önce partnerlerinden tip-spesifik seroloji kullanarak test olmalarını istemelidir 4
  • Tutarlı lateks kondom kullanımı HSV-2 bulaşını azaltır ve teşvik edilmelidir 4
  • Genital herpesi olan kişilerde süpresif antiviral tedavi (valasiklovir 500 mg günde bir kez) duyarlı heteroseksüel partnerlere HSV-2 bulaşını %50 oranında azaltmıştır 4

Önemli Uyarılar

  • Cinsel HSV bulaşı asemptomatik salınım sırasında meydana gelebilir 4
  • HIV/HSV-2 koenfeksiyonu olan kişilerde süpresif tedavi bulaşma riskini azaltmada etkili değildir 4
  • Hamile kadınlarda tarama önerilmemektedir 4

References

1
Guideline

HSV-1 Genital Herpes: Clinical and Epidemiological Considerations

Praxis Medical Insights: Practical Summaries of Clinical Guidelines, 2025

2
Research

Herpes Simplex Virus Type 1 infection: overview on relevant clinico-pathological features.

Journal of oral pathology & medicine : official publication of the International Association of Oral Pathologists and the American Academy of Oral Pathology, 2008

3
Research

Herpes simplex virus infection.

Seminars in pediatric infectious diseases, 2002

4
Guideline

Guideline Directed Topic Overview

Dr.Oracle Medical Advisory Board & Editors, 2025

5
Research

Herpes simplex virus.

Seminars in perinatology, 1998

Related Questions

What is the abbreviation for Herpes (Herpes Simplex Virus)?
What is the risk of transferring Herpes Simplex Virus (HSV-1) via skin contact?
Can singular-like vesicular blisters on the vermillion border of the lip be caused by conditions other than Herpes Simplex Virus (HSV)?
Can Herpes Simplex Virus (HSV) 1 affect the lower limbs?
Can blisters on the vermillion border of the upper lip be caused by conditions other than Herpes Simplex Virus (HSV)?
How to manage a patient with hypernatremia (elevated serum sodium), serum osmolality of 311 mOsm/kg, low urine sodium (25 mmol/L), and urine osmolality of 235 mOsm/kg?
What could be the possible causes of a male adolescent or young adult with a history of micropenis and small testicles, who has been under follow-up for several years, now experiencing a dramatic increase in height and weight along with the development of secondary sexual characteristics?
What is the role of Tranexa (tranexamic acid) in preventing or treating excessive blood loss in cancer patients, particularly those with a high risk of bleeding?
How to interpret labs for a patient with hypernatremia and inappropriately dilute urine to diagnose diabetes insipidus?
What is the recommended dosage and usage of Magnesium Threonate for an older adult with no significant medical history, concerned about cognitive health?
What is the recommended use of tranexamic acid (TXA) in cancer patients with impaired coagulation profile and high risk of bleeding undergoing bedside procedures?

Professional Medical Disclaimer

This information is intended for healthcare professionals. Any medical decision-making should rely on clinical judgment and independently verified information. The content provided herein does not replace professional discretion and should be considered supplementary to established clinical guidelines. Healthcare providers should verify all information against primary literature and current practice standards before application in patient care. Dr.Oracle assumes no liability for clinical decisions based on this content.

Have a follow-up question?

Our Medical A.I. is used by practicing medical doctors at top research institutions around the world. Ask any follow up question and get world-class guideline-backed answers instantly.

Ask Question