What are the clinical manifestations and treatment of Herpes Simplex Encephalitis (HSE)?

Medical Advisory BoardAll articles are reviewed for accuracy by our Medical Advisory Board
Educational purpose only • Exercise caution as content is pending human review
Article Review Status
Submitted
Under Review
Approved

Last updated: January 3, 2026 • View editorial policy

Personalize

Help us tailor your experience

Which best describes you? Your choice helps us use language that's most understandable for you.

Herpes Ensefaliti Klinik Bulgular

Temel Klinik Özellikler

Herpes simpleks ensefaliti (HSE), ateş, bilinç değişikliği ve fokal nörolojik bulgularla karakterize, acil tedavi gerektiren ciddi bir santral sinir sistemi enfeksiyonudur. 1

Klasik Triad ve Başlangıç Belirtileri

  • Ateş: Hastaların %91'inde başvuru sırasında ateş mevcuttur; ateşi olmayan hastalarda bile febril hastalık öyküsü tipik olarak bulunur 1
  • Mental durum değişikliği: Dezoryantasyon (%76), konfüzyon, letarji, uykuya eğilim ve koma şeklinde ortaya çıkar 1
  • Nörolojik bulgular: Konuşma bozuklukları (%59), davranış değişiklikleri (%41) ve nöbetler (hastaların üçte birinde) görülür 1

Daha Spesifik Klinik Bulgular

  • Konuşma ve dil bozuklukları: Disfazi ve afazi, temporal lob tutulumunu yansıtır 1
  • Davranış değişiklikleri: Bazen psikiyatrik hastalık, ilaç veya alkol etkisi ile karıştırılabilir ve bu durum trajik sonuçlara yol açabilir 1
  • Nöbetler: Korteksi etkileyen ensefalitik süreçlerde daha sık görülür ve bazen başlangıç bulgusu olabilir 1
  • Fokal nörolojik defisitler: Hemiparezi ve diğer fokal bulgular hastalığın ilerlemesiyle ortaya çıkabilir 2

Atipik ve Hafif Prezentasyonlar

  • Düşük dereceli ateş: Yüksek ateş yerine hafif ateş görülebilir 1
  • Hafif seyirli HSE: Bazı çocuklarda daha hafif klinik tablo (ateş, tek nöbet, ataksi, letarji, baş ağrısı) ve normal kranyal görüntüleme ile seyreden vakalar bildirilmiştir 1
  • Normal Glasgow koma skoru: Bazı hastalarda başvuru sırasında normal olabilir, ancak bu davranıştaki ince değişiklikleri tespit etmede kaba bir araçtır 1

Prognostik Faktörler

Kötü Prognoz ile İlişkili Faktörler

  • Yaş: 30 yaş üzeri hastalar daha kötü prognoza sahiptir 1, 3
  • Bilinç düzeyi: Glasgow koma skoru <6 kötü prognostik göstergedir 1, 3
  • Tedavi gecikmesi: Semptom başlangıcından sonra ≥4 gün tedavi gecikmesi mortaliteyi %28'e çıkarır 1, 4, 3
  • Hastaneye yatıştan sonra gecikme: Hastaneye yatıştan 48 saat sonra tedavi başlanması kötü prognozla ilişkilidir 1

Mortalite ve Morbidite

  • Tedavisiz mortalite: %70'in üzerindedir 4, 2
  • Asiklovir ile mortalite: 18 ayda %25-28'e düşer 1, 3, 5
  • Erken tedavi ile mortalite: Semptom başlangıcından sonraki 4 gün içinde tedavi başlanırsa %8'e düşer 1, 4
  • Normal gelişim oranı: Hastaların yaklaşık %40'ı normal gelişim veya hafif sekel ile iyileşir 1, 3, 2

Önemli Klinik Tuzaklar

Yanıltıcı Bulgular

  • Labial herpes (uçuk): Erişkinlerde HSE için spesifik değildir ve sadece kritik hastalık belirteci olabilir; ancak çocuklarda primer HSV enfeksiyonunda görülebilir 1
  • Olfaktör halüsinasyonlar: HSE için güvenilir bir prediktör değildir 3
  • Simetrik nörolojik bulgular: Metabolik, toksik veya sepsis ensefalopati düşündürür, HSE'den uzaklaştırır 1

Gecikmeye Neden Olan Faktörler

  • Psikiyatrik hastalık ile karıştırılma: Davranış değişiklikleri bazen yanlış yorumlanabilir 1
  • Kronik alkol kötüye kullanımı: Tedavi başlangıcında gecikme ile ilişkili faktörlerden biridir 1
  • Atipik prezentasyonlar: Hafif semptomlar veya normal görüntüleme tanıyı geciktirebilir 1

Acil Değerlendirme Yaklaşımı

Ateş, bilinç değişikliği, yeni nöbetler veya yeni fokal nörolojik bulgular olan her hastada ensefalit olasılığı düşünülmeli ve uygun tetkikler hemen başlatılmalıdır. 1

  • Metabolik, toksik, otoimmün ve SSS dışı sepsis kaynakları erken dönemde değerlendirilmelidir, özellikle benzer geçmiş öykü, simetrik nörolojik bulgular, miyoklonus, asteriksis, ateş yokluğu veya asidoz varsa 1
  • Subakut prezentasyon (haftalar-aylar), orofasiyal diskinezi, koreoatetoz, fasiobrakial distoni, dirençli nöbetler veya hiponatremi antikor aracılı ensefaliti düşündürebilir 1

References

1
Guideline

Guideline Directed Topic Overview

Dr.Oracle Medical Advisory Board & Editors, 2025

2
Research

Antiviral treatment of a serious herpes simplex infection: encephalitis.

Journal of the American Academy of Dermatology, 1988

3
Guideline

Herpes Simplex Encephalitis Treatment and Prognosis

Praxis Medical Insights: Practical Summaries of Clinical Guidelines, 2025

4
Guideline

Treatment of Herpes Simplex Virus Infection

Praxis Medical Insights: Practical Summaries of Clinical Guidelines, 2025

Related Questions

What is the definition and treatment of viral encephalitis caused by herpes simplex virus?
What are the focal neurological findings in patients with herpes encephalitis?
What is the recommended management for suspected herpes encephalitis with normal or non-specific initial diagnostic findings?
What is the treatment for herpes encephalitis?
What are the symptoms and treatment options for herpes encephalitis, especially in immunocompromised patients and the elderly?
What is the most appropriate next step for a 20-year-old primigravida (first-time pregnant woman) in her first trimester with a history of heavy smoking who refuses to quit?
What is the best initial approach for a 28-week pregnant woman with mild shortness of breath (SOB) on exertion, a normal physical examination, and no pre-existing medical conditions?
What is the most appropriate next step in managing a 24-week pregnant woman with monochorionic (having one chorion) twin pregnancy and twin-to-twin transfusion syndrome (TTTS) presenting with exertional dyspnea?
What is the appropriate workup and management for a patient presenting with sinus bradycardia?
Is it safe for an adult patient with a history of hair loss, currently taking oral minoxidil (2.5-5 mg daily) for hair loss, to take ciprofloxacin (250-500 mg twice daily) for an infection, considering potential drug interactions and impaired renal function?
What is the most appropriate medication for acute treatment of hypertension in a 27-year-old primigravida (first-time pregnant woman) at 36 weeks of gestation with symptoms suggestive of preeclampsia, including headache, blurred vision, and severe hypertension (blood pressure 160/110 mmHg)?

Professional Medical Disclaimer

This information is intended for healthcare professionals. Any medical decision-making should rely on clinical judgment and independently verified information. The content provided herein does not replace professional discretion and should be considered supplementary to established clinical guidelines. Healthcare providers should verify all information against primary literature and current practice standards before application in patient care. Dr.Oracle assumes no liability for clinical decisions based on this content.

Have a follow-up question?

Our Medical A.I. is used by practicing medical doctors at top research institutions around the world. Ask any follow up question and get world-class guideline-backed answers instantly.

Ask Question