What is the recommended treatment for iron deficiency?

Demir Eksikliği Tedavisinde Önerilen Yaklaşım

Demir eksikliği anemisinde birinci basamak tedavi olarak ferröz sülfat 200 mg günde tek doz (sabah aç karnına) önerilmektedir. 1

Birinci Basamak Oral Tedavi

• Ferröz sülfat 324 mg tablet (65 mg elemental demir içerir) günde bir kez sabah aç karnına alınmalıdır - bu dozaj gün içinde bölünmüş dozlara göre daha iyi tolere edilir ve benzer etkinlik gösterir 1, 2

• Emilimi artırmak için her demir dozuyla birlikte 500 mg C vitamini (askorbik asit) eklenmelidir, özellikle yanıt yetersiz olduğunda 1

• Gastrointestinal yan etkiler ortaya çıkarsa yemekle birlikte alınabilir, ancak optimal emilim için aç karnına tercih edilir 1

• Tedaviye 3-4 hafta sonra hemoglobin yaklaşık 2 g/dL artmalıdır 3, 1

• Anemi düzeldikten sonra demir depolarını tam olarak doldurmak için tedaviye 3 ay daha devam edilmelidir 1, 4

İntravenöz Demir Endikasyonları (Birinci Basamak Olarak)

Aşağıdaki durumlarda intravenöz demir birinci basamak tedavi olarak düşünülmelidir:

• Klinik olarak aktif inflamatuvar bağırsak hastalığı olan hastalar 3, 1

• Hemoglobin <10 g/dL olan hastalar 3, 1

• Oral demire önceden intolerans gelişen hastalar 3, 1

• Eritropoez uyarıcı ajan gerektiren hastalar 3

• Bariatrik cerrahi sonrası hastalar (duodenal emilim mekanizması bozulduğu için) 1

• Gebeliğin ikinci ve üçüncü trimesterinde 1, 5

İntravenöz Demir Dozajı

• Ferrik karboksimaltoz (FCM) tercih edilen formülasyondur - tek seferde 500-1000 mg verilebilir ve 15 dakikada uygulanabilir 3

• Basit dozaj şeması Ganzoni formülüne göre daha etkili ve uyumlu bulunmuştur 3:

  • Hemoglobin 10-12 g/dL (kadınlar) veya 10-13 g/dL (erkekler): <70 kg için 1000 mg, ≥70 kg için 1500 mg 3
  • Hemoglobin 7-10 g/dL: <70 kg için 1500 mg, ≥70 kg için 2000 mg 3

• Hastaların %75'inden fazlası maksimum 2 enjeksiyonla demir replasyonu sağlanır 3

Tedavi Yanıtının İzlenmesi

• 4 hafta içinde hemoglobin artışı olmazsa, uyumsuzluk, devam eden kan kaybı veya malabsorbsiyon açısından değerlendirin 1

• İlk yıl 3 aylık aralıklarla hemoglobin ve eritrosit indekslerini kontrol edin, ardından bir yıl sonra tekrar kontrol edin 1

• 6 ay içinde anemi düzelmezse, devam eden kan kaybı, malabsorbsiyon sendromları, tedaviye uyumsuzluk veya yanlış tanı açısından yeniden değerlendirin 1

Özel Popülasyonlarda Yaklaşım

• İnflamatuvar bağırsak hastalığında: Önce aktif inflamasyonu tedavi edin, demir emilimini artırmak ve demir tükenmesini azaltmak için 1

• Kronik kalp yetmezliğinde: İntravenöz ferrik karboksimaltoz önerilir (Sınıf IIa, Kanıt düzeyi A) - egzersiz kapasitesini artırır ve kardiyovasküler hospitalizasyonları azaltır 3

• Çölyak hastalığında: Demir emilimini iyileştirmek için glutensiz diyete sıkı uyum sağlayın 1

Kaçınılması Gereken Yaygın Hatalar

• Günde birden fazla doz oral demir reçete etmeyin - günde bir kez veya gün aşırı dozlama tolerabilitesi artırır 1

• Hemoglobin normale döndüğünde demir tedavisini kesmeyin - depoları doldurmak için 3 ay devam edin 1

• Yanıt olmadan oral demiri süresiz devam ettirmeyin - 4 hafta sonra yeniden değerlendirin ve hemoglobin artmazsa intravenöz demire geçin 1

• Oral demir yanıtı yetersiz olduğunda C vitamini takviyesini gözden kaçırmayın 1

• Demir takviyesi yaparken demir eksikliğinin altta yatan nedenini belirlemeyi ve tedavi etmeyi ihmal etmeyin 1

Kontrendikasyonlar

• Ferrik karboksimaltoza veya yardımcı maddelerine aşırı duyarlılık 3

• Demir eksikliğine bağlı olmayan anemi 3

• Demir yükü kanıtı (transferrin satürasyonu >%50 ve serum ferritin >800 μg/L üst sınır olarak kullanılmalıdır) 3

• Hemoglobin >15 g/dL olan hastalarda intravenöz demir kullanılmamalıdır 3

• Devam eden bakteriyemi varlığında intravenöz demir tedavisi durdurulmalıdır 3