What are the primary diagnostic tests for a patient suspected of having herpes encephalitis?

Medical Advisory BoardAll articles are reviewed for accuracy by our Medical Advisory Board
Educational purpose only • Exercise caution as content is pending human review
Article Review Status
Submitted
Under Review
Approved

Last updated: January 11, 2026View editorial policy

Personalize

Help us tailor your experience

Which best describes you? Your choice helps us use language that's most understandable for you.

Herpes Ensefaliti Tanı Testleri

Birincil Tanı Testi

Herpes ensefaliti şüphesi olan tüm hastalarda BOS'ta HSV-1, HSV-2 ve VZV için PCR testi yapılmalıdır; bu test tanının temel taşıdır. 1

Tanısal Yaklaşım Algoritması

BOS Analizi (En Kritik)

  • PCR testleri: HSV-1, HSV-2 ve VZV için BOS PCR testleri hastalığın 2-10. günleri arasında %95'in üzerinde sensitivite ve spesifisiteye sahiptir 1

  • Önemli uyarı: PCR negatifliği çok erken dönemde (2. günden önce) veya geç dönemde (10. günden sonra) görülebilir 1

  • İlk BOS analizi şunları içermelidir:

    • Açılış basıncı ölçümü 1
    • Total ve diferansiyel beyaz küre sayımı 1
    • Kırmızı küre sayımı 1
    • Protein ve glukoz seviyeleri (plazma glukozu ile karşılaştırmalı) 1
    • Gram boyama ve bakteriyel kültür 1
    • Kriptokokal antijen ve/veya Hindistan mürekkebi boyaması 1
    • Oligoklonal bantlar ve IgG indeksi 1
  • Ek serolojik testler: Sifiliz testi (RPR, spesifik treponemal test) ve HIV serolojisi (RNA testi düşünülerek) önerilir 1

Görüntüleme Çalışmaları

  • MRG (BT'ye tercih edilir): Temporal lob tutulumunu göstermede BT'den daha sensitif ve spesifiktir 1
  • Kritik nokta: MRG'de temporal lob tutulumu tipiktir, ancak normal MRG bulguları HSV ensefalitini dışlamaz 1, 2, 3
  • Yaklaşık %60 olguda bilateral hipokampal yüksek sinyal ve şişlik görülebilir 4

Elektrofizyolojik Test

  • EEG endikasyonları:
    • Davranışta ince değişiklikler olduğunda 1
    • Psikiyatrik ve organik nedenler arasında ayrım gerektiğinde 1
    • Non-konvülsif veya ince motor nöbetler şüphesinde 1
    • Periyodik kompleksler (miyoklonik spazmlarla 1:1 ilişki) karakteristik bulgudur 4

İmmünkompromize Hastalarda Ek Testler

  • CMV PCR 1
  • HHV6/7 PCR 1
  • HIV PCR (BOS'ta) 1
  • Toxoplasma gondii serolojisi ve/veya PCR 1
  • Mikobakteriyel tüberküloz testleri 1
  • Fungal testler 1

Epidemiyolojik İpuçlarına Göre Testler

  • Yaz/sonbahar mevsiminde: Arbovirus ve kene kaynaklı hastalık testleri 1
  • Hayvan ısırığı veya yarasa teması sonrası: Kuduz testleri 1
  • Solunum semptomları olan hastalarda: Mycoplasma pneumoniae serolojisi ve boğaz PCR 1

Kritik Klinik Tuzaklar

Normal Test Sonuçları Tanıyı Dışlamaz

  • Normal BOS veya MRG bulguları HSV ensefalitini ekarte ettirmez 1, 2, 3
  • Enfeksiyon başlangıçta BOS analizinde veya MRG'de görünmeyebilir 2
  • Bazı olgularda BOS tamamen normal olabilir ancak PCR pozitif çıkabilir 3

Tedavi Kararı

  • Klinik şüphe varlığında test sonuçları beklenirken tedavi başlatılmalıdır 1, 2
  • Tedavide gecikme yıkıcı klinik sonuçlara yol açabilir: ciddi kognitif defisitler, fokal nörolojik defisitler, persistan nöbetler ve ölüm 5
  • Erken tedavi kritiktir; genç hastalarda ve koma gelişmeden önce tedavi edilenlerde %65 iyileşme ve normal fonksiyona dönüş görülebilir 6

Beyin Biyopsisi

  • İlk değerlendirmede yeri yoktur 1
  • Sadece ilk haftada tanı konulamayan hastalarda düşünülebilir 1

Tanısal Doğruluk

  • HSV PCR altın standarttır ve herpes ensefaliti tanısını doğrulamak için en güvenilir testtir 2
  • Klinik öykü, muayene, nörogörüntüleme, destekleyici EEG bulguları ve BOS analizinin kombinasyonu kesin tanı için kullanılır 5, 7

References

Guideline

Herpes Simplex Encephalitis Diagnosis

Praxis Medical Insights: Practical Summaries of Clinical Guidelines, 2026

Research

HSV Encephalitis with Normal CSF - A Case Report with Review of Literature.

Journal of clinical and diagnostic research : JCDR, 2015

Guideline

SSPE Pathogenesis and Risk Factors

Praxis Medical Insights: Practical Summaries of Clinical Guidelines, 2026

Research

Antiviral treatment of a serious herpes simplex infection: encephalitis.

Journal of the American Academy of Dermatology, 1988

Research

Herpes simplex encephalitis.

Scandinavian journal of infectious diseases. Supplementum, 1996

Related Questions

Professional Medical Disclaimer

This information is intended for healthcare professionals. Any medical decision-making should rely on clinical judgment and independently verified information. The content provided herein does not replace professional discretion and should be considered supplementary to established clinical guidelines. Healthcare providers should verify all information against primary literature and current practice standards before application in patient care. Dr.Oracle assumes no liability for clinical decisions based on this content.

Have a follow-up question?

Our Medical A.I. is used by practicing medical doctors at top research institutions around the world. Ask any follow up question and get world-class guideline-backed answers instantly.