Latent Enfeksiyon Reaktivasyonunda IgM Görülmez
Latent enfeksiyon reaktivasyonunda tipik olarak IgM antikorları görülmez; IgM varlığı primer (yeni) enfeksiyonu gösterir, reaktivasyonda ise mevcut IgG düzeylerinde artış ve hücresel immün yanıtta değişiklikler beklenir.
IgM'nin Anlamı ve Kısıtlamaları
Primer Enfeksiyon vs. Reaktivasyon
- IgM antikorları primer (ilk kez) enfeksiyonu gösterir - örneğin EBV'de VCA IgM varlığı (EBNA antikorları yokluğunda) yakın zamanlı primer enfeksiyonu işaret eder 1
- Reaktivasyonda IgM genellikle görülmez veya çok düşük düzeydedir - latent enfeksiyonun reaktivasyonu primer enfeksiyondan farklı bir immünolojik yanıt oluşturur 1
- CMV'de IgM pozitifliği yakın zamanlı enfeksiyonu gösterir ancak yalancı pozitif sonuçlar EBV enfeksiyonu veya diğer immün aktivasyonlarda görülebilir 1, 2
Reaktivasyonda Beklenen İmmünolojik Yanıt
- Latent tüberküloz reaktivasyonunda dormant mikobakteriler çoğalmaya başladığında T-hücre yanıtında artış görülür, ancak bu antikor yanıtı değil hücresel immünite ile ilgilidir 1
- EBV reaktivasyonunda IgM-EA (early antigen) ve IgG-EBNA-1 birlikte pozitif olabilir, ancak bu "serolojik reaktivasyon" klinik hastalıktan çok immün sistemin non-spesifik aktivasyonunu yansıtır 3
- Bir çalışmada "serolojik EBV reaktivasyonu" olan hastaların sadece %5.8'inde IgM-VCA pozitif bulunmuştur, bu da reaktivasyonda IgM'nin nadiren görüldüğünü gösterir 3
Klinik Uygulamada Önemli Noktalar
Tanısal Tuzaklar
- IgM pozitifliği aktif hastalığı doğrulamaz - geçmiş enfeksiyon, yalancı pozitiflik veya çapraz reaksiyon olabilir 2
- CMV'de hem IgM hem IgG pozitif olduğunda IgG avidite testi ile primer enfeksiyon ve reaktivasyonu ayırt etmek gerekir 2
- PCR ile DNA tespiti aktif enfeksiyonun altın standardıdır, antikor testleri değil 2
Spesifik Enfeksiyonlarda Yaklaşım
- Tüberküloz latent enfeksiyonu: Tüberkülin deri testi ve IGRA testleri hücresel immüniteyi ölçer, antikor yanıtını değil 1
- CMV reaktivasyonu: Transplant hastalarında viral yük (PCR) takibi kullanılır, IgM değil 1, 2
- EBV reaktivasyonu: İmmünsüprese hastalarda EBV DNA kantitasyonu kullanılır 1
Nadir İstisnalar
- Bazı çalışmalarda HHV-6 reaktivasyonunda hem primer enfeksiyon hem de reaktivasyonda IgM tespit edilmiştir, ancak bu diğer herpesvirüsler için tipik değildir 4
- Legionella enfeksiyonunda immünsüprese iki hastada reaktivasyon sırasında IgM yanıtı görülmüştür, ancak bu çok nadir bir durumdur 5
- EBV'nin endojen reaktivasyonunda EBV-spesifik IgM tespit edilebilir, ancak bu klinik hastalık olmadan da görülebilir 6
Sonuç Olarak
Latent enfeksiyon reaktivasyonunu değerlendirirken IgM pozitifliğine güvenmek yanıltıcıdır. Reaktivasyon tanısı için:
- Hücresel immünite testleri (tüberküloz için IGRA/TST) kullanılmalıdır 1
- Viral yük ölçümü (CMV, EBV için PCR) tercih edilmelidir 1, 2
- IgM pozitifliği primer enfeksiyonu düşündürür ve reaktivasyondan çok yeni maruziyet araştırılmalıdır 1, 3
- Klinik bağlam ve risk faktörleri (immünsüpresyon gibi) tanıda kritiktir 1, 7