Allerjik Ürtikerde Tanısal Değerlendirme
Allerjik ürtikerde tanısal yaklaşım öncelikle detaylı anamnez ve fizik muayeneye dayanır; rutin laboratuvar testleri tüm hastalarda yapılmamalı, sadece öykü ve muayene bulguları yönlendirdiğinde istenmelidir. 1
Temel Tanısal Yaklaşım
Klinik Değerlendirme
- Detaylı öykü alınması esastır ve ürtiker lezyonlarının fotoğraflarının gözden geçirilmesini içermelidir 2
- Bireysel kabarıklıkların süresi kritik öneme sahiptir: Normal ürtikerde 2-24 saat sürer ve iz bırakmadan kaybolur 1
- 24 saatin üzerinde devam eden lezyonlar ürtikeryal vaskülit düşündürür ve farklı bir yaklaşım gerektirir 1
Akut/Epizodik Ürtiker İçin
- Akut veya epizodik ürtikerde rutin laboratuvar testi gerekmez, sadece öykünün işaret ettiği durumlarda yapılır 1
- Çevresel alerjenler şüphelenildiğinde IgE aracılı reaksiyonlar deri prick testi ve CAP fluoroimmunoassay ile doğrulanabilir 1
Kronik Ürtiker İçin Temel Testler
Kronik ürtikerde faydalı tarama testleri şunları içerir: 1
- Tam kan sayımı ve lökosit formülü
- Eritrosit sedimentasyon hızı (ESR) veya C-reaktif protein (CRP)
- Tiroid otoantikor testleri ve tiroid fonksiyon testleri
- Total IgE düzeyi
- IgG-anti-tiroid peroksidaz (TPO) düzeyi
İleri Tanısal Testler
Otoimmün/otoalerjik ürtiker değerlendirmesi için: 2
- Total IgE ve IgG-anti-TPO oranı otoimmün kronik spontan ürtiker için en iyi vekil belirteçtir
- Otoimmün ürtikerde düşük veya çok düşük total IgE ve yüksek IgG-anti-TPO seviyeleri görülür
- H1 antihistaminlere yanıtsız hastalarda IgE, FcεRI veya anti-FcεRII'ye karşı antikorları belirlemek için kronik ürtiker indeksi elde edilmelidir
Otolog serum deri testi (ASST): 1
- Deneyimli merkezlerde histamin salgılatıcı otoantikor taraması için makul derecede duyarlı ve özgül bir test sunar
- Otoimmün ürtiker tanısında ek bir prosedür olarak önerilir 2
Özel Durumlar İçin Testler
Ürtikeryal vaskülit şüphesinde: 2
- Lezyon biyopsisi küçük damar vaskülitini histolojik olarak doğrulamak için esastır
- Tam vaskülit taraması gereklidir
- Normokomplementemik ve hipokomplementemik hastalığı ayırt etmek için C3 ve C4 serum kompleman testleri yapılmalıdır (hipokomplementemik form daha kötü prognoza sahiptir)
Anjiyoödem değerlendirmesi: 2
- C4 düzeyi C1 inhibitör eksikliği için yüksek duyarlılık ve düşük özgüllüğe sahiptir
- Düşükse, C1 inhibitör eksikliği kantitatif ve fonksiyonel C1 inhibitör testleri ile doğrulanabilir
- Tip I herediter anjiyoödemde hem immünokimyasal hem fonksiyonel C1 inhibitör düşükken, Tip II'de sadece fonksiyonel aktivite düşüktür
- C1q edinsel C1 inhibitör eksikliğinde de azalmıştır
Kaçınılması Gereken Yaygın Hatalar
- Tüm ürtiker hastalarında rutin geniş laboratuvar paneli istemek maliyet-etkin değildir 3
- Öykü ve fizik muayene bulgularının laboratuvar isteklerini yönlendirmesine izin vermemek gereksiz testlere yol açar 1
- 24 saatten uzun süren lezyonları normal ürtiker olarak değerlendirmek ürtikeryal vasküliti gözden kaçırabilir 1