Pulmoner Enfeksiyonda 6 Haftalık Vorikonazol Tedavisi
Pulmoner fungal enfeksiyonlarda 6 haftalık vorikonazol tedavisi genellikle yeterlidir, ancak tedavi süresi klinik ve radyolojik yanıta göre 6-12 haftaya kadar uzatılmalıdır. 1, 2, 3
Tedavi Süresi Önerileri
İnvaziv Pulmoner Aspergillozis
- Standart tedavi süresi 6-12 haftadır ve tüm klinik ve radyolojik bulguların çözülmesine veya stabilizasyonuna kadar devam etmelidir 1, 3
- Tedavi, immünsüpresyon dönemi boyunca sürdürülmeli ve immünsüprese hastalarda lezyonlar tamamen çözülene kadar devam etmelidir 4, 3
- COVID-19 ilişkili pulmoner aspergillozis (CAPA) için önerilen tedavi süresi 6-12 haftadır 1
Vorikonazol Dozajı
- Yükleme dozu: İlk 24 saatte 6 mg/kg IV her 12 saatte bir 1, 2, 3
- İdame dozu: Minimum 7 gün boyunca 4 mg/kg IV her 12 saatte bir 1, 3
- Oral tedaviye geçiş: 200 mg her 12 saatte bir (ağızdan) 1, 2
- Medyan IV tedavi süresi 10 gün (aralık 2-85 gün), ardından medyan oral tedavi süresi 76 gün (aralık 2-232 gün) olarak bildirilmiştir 5
Tedavi Yanıtının İzlenmesi
Klinik ve Radyolojik Takip
- Semptom ve bulguların seri klinik değerlendirmesi yapılmalıdır 4, 2
- BT ile düzenli radyolojik görüntüleme gereklidir 4, 2
- Seri serum galaktomannan testleri tedavi yanıtını izlemek için yararlı olabilir 4, 2
- Aspergillus antijen düzeylerinde zamanla ilerleyici artış kötü prognoz gösterir 4
Terapötik İlaç Monitörizasyonu
- Vorikonazol için terapötik ilaç monitörizasyonu (TDM) zorunludur çünkü hastalar arası farklılık ve dar terapötik pencere vardır 4, 3
- Hedef dip seviyeleri yeterli serum konsantrasyonlarını sağlamalıdır 3
- Özellikle tedavi başarısızlığı durumlarında azol antifungallerin terapötik düzeylerinin izlenmesi önerilir 2
Önemli Uyarılar ve Tuzaklar
İlaç Etkileşimleri
- Vorikonazol önemli CYP450 etkileşimlerine sahiptir ve özellikle immünsüpresanlar, antikonvülzanlar ve diğer azollerle dikkatli ilaç gözden geçirmesi gerektirir 4
- Antikonvülzan tedavisi ile vorikonazol arasındaki ilaç etkileşimine dikkat edilmelidir 1
Tedavi Başarısızlığı Durumunda
- Liposomal amfoterisin B formülasyonları (3-5 mg/kg/gün IV) kurtarma tedavisi olarak kullanılabilir 4, 2, 3
- Ekinokandinler (kaspofungin veya mikafungin) alternatif kurtarma tedavisi seçenekleridir 4, 2
- Ekinokandinler primer monoterapi olarak önerilmez ancak kurtarma tedavisinde etkilidir 4
Cerrahi Müdahale Endikasyonları
- Lokalize hastalık için, özellikle medikal tedaviye dirençli ise cerrahi rezeksiyon düşünülmelidir 3
- Büyük damarlara veya perikardiuma yakın pulmoner lezyonlar için cerrahi müdahale gerekebilir 1
- Göğüs duvarına invazyon, amfizem ve tek kaviter lezyondan persistan trakeobronşiyal hemoptiz durumlarında cerrahi değerlendirilmelidir 1
Özel Durumlar
- Aspergillus terreus amfoterisin B'ye klinik olarak dirençlidir ve azollerle tedavi gerektirir 2
- Azollere dirençli A. fumigatus prevalansının yüksek olduğu bölgelerde, liposomal amfoterisin B birinci basamak tedavi olarak vorikonazolün yerini alabilir 2
Sonuç Olarak
6 haftalık vorikonazol tedavisi pulmoner fungal enfeksiyonlar için kabul edilebilir bir süredir, ancak tedavi kararı klinik yanıt, radyolojik bulgular ve immün duruma göre bireyselleştirilmeli ve gerekirse 12 haftaya kadar uzatılmalıdır 1, 2, 3. Tedavi sırasında düzenli monitörizasyon ve enfeksiyon hastalıkları uzmanı konsültasyonu önerilir 1.