What treatment should be given in acute illness when the cause cannot be determined?

Medical Advisory BoardAll articles are reviewed for accuracy by our Medical Advisory Board
Educational purpose only • Exercise caution as content is pending human review
Article Review Status
Submitted
Under Review
Approved

Last updated: January 20, 2026View editorial policy

Personalize

Help us tailor your experience

Which best describes you? Your choice helps us use language that's most understandable for you.

Akut Hastalıkta Etmen Tespit Edilemediğinde Tedavi Yaklaşımı

Etmen tespit edilemediğinde akut hastalıkta, enfeksiyon şüphesi varsa ampirik geniş spektrumlu antibiyotik tedavisi başlanmalı, ancak enfeksiyonun olmadığı kesin olarak belirlendiyse antimikrobiyal tedavi verilmemelidir.

Risk Değerlendirmesi ve İlk Yaklaşım

Akut hastalıkta etmen belirlenemediğinde tedavi kararı, hastanın klinik durumunun ciddiyetine göre verilmelidir:

Yüksek Riskli Hastalar (Sepsis/Septik Şok Şüphesi)

  • Antimikrobiyal tedavi tanıma sonrası 1 saat içinde başlanmalıdır - bu hem sepsis hem de septik şok için geçerlidir 1, 2
  • İlk 3 saat içinde en az 30 mL/kg IV kristaloid sıvı resüsitasyonu yapılmalıdır 2
  • Kültürler alınmalı ancak kültür sonuçları beklenirken tedavi geciktirilmemelidir 1, 2

Orta Riskli Hastalar

  • Antimikrobiyal tedavi 3 saat içinde başlanmalıdır 2
  • Hastanın saatlik monitörizasyonu yapılmalıdır 2

Düşük Riskli Hastalar

  • Antimikrobiyal tedavi 6 saat içinde başlanabilir 2
  • 4-6 saatlik monitörizasyon yeterlidir 2

Ampirik Antibiyotik Seçimi

Etmen bilinmediğinde antibiyotik seçimi şu kriterlere göre yapılmalıdır:

Birinci Basamak Tedavi

  • Geniş spektrumlu bir veya daha fazla antimikrobiyal ajan kullanılmalıdır - tüm olası patojenleri (bakteriyel, potansiyel olarak fungal veya viral) kapsayacak şekilde 1
  • Septik şokta kombine ampirik tedavi (en az iki farklı antimikrobiyal sınıftan) en olası bakteriyel patojen(ler)e yönelik başlanmalıdır 1
  • Seçilen antibiyotikler enfeksiyon kaynağı olduğu düşünülen dokulara yeterli konsantrasyonda penetre olmalıdır 1

Özel Durumlar

  • Sağlık hizmeti ilişkili enfeksiyonlarda dirençli patojen riski daha yüksektir - hasta hastanede 1 haftadan fazla kalmışsa, daha önce antimikrobiyal tedavi almışsa 2
  • Nötropenik hastalarda ciddi sepsis durumunda kombine ampirik tedavi önerilir 1
  • Sınırlı vasküler erişimi olan hastalarda bolus veya hızlı infüzyon olarak verilebilen antimikrobiyaller (β-laktamlar gibi) tercih edilmelidir 2

Kritik Yeniden Değerlendirme Zamanlaması

48-72 Saat İçinde

  • Hasta ilk tedaviye yanıt vermezse, tanı yeniden değerlendirilmeli ve diğer hastalık nedenleri ekarte edilmelidir 1
  • Kültür sonuçları geldiğinde tedavi daraltılması için günlük değerlendirme yapılmalıdır 1, 2
  • Kombine tedavi kullanılıyorsa, klinik düzelmeye yanıt olarak ilk birkaç gün içinde de-eskalasyon yapılmalıdır 1

Tedavi Süresi

  • Tipik olarak 7-10 gün tedavi yeterlidir 1
  • Yavaş klinik yanıt, drene edilemeyen enfeksiyon odakları, Staphylococcus aureus bakteremisi, bazı fungal ve viral enfeksiyonlar veya nötropeni gibi immünolojik yetersizliklerde daha uzun tedavi gerekebilir 1

Enfeksiyon Olmadığında Yaklaşım

Ciddi inflamatuar durumların enfeksiyöz olmayan nedenlerden kaynaklandığı belirlenen hastalarda antimikrobiyal ajanlar kullanılmamalıdır 1:

  • Kan kültürleri ciddi sepsis veya septik şok hastalarının %50'sinden fazlasında negatif olacaktır, ancak bunların çoğu bakteriyel veya fungal nedenlidir 1
  • Tedaviyi devam ettirme, daraltma veya durdurma kararları klinisyen muhakemesi ve klinik bilgilere dayanmalıdır 1
  • Enfeksiyon olmadığı kesin olarak belirlendiğinde, antimikrobiyal dirençli patojen kolonizasyonu veya ilaç ilişkili yan etki olasılığını azaltmak için tedavi derhal durdurulmalıdır 1

Önemli Tuzaklar ve Kaçınılması Gerekenler

  • Kültür sonuçları beklenirken antimikrobiyal tedavide gecikme yapmayın 2
  • Tüm olası patojenlerin geniş spektrumlu kaplanmasını sağlayın 2
  • İlk resüsitasyondan sonra sıvı durumunun sık yeniden değerlendirmesini yapın 2
  • Patojen tanımlandıktan sonra tedaviyi daraltarak antimikrobiyal yönetim ilkelerini uygulayın 1, 2
  • Ciddi pankreatit, yanık yaralanması gibi enfeksiyöz olmayan ciddi inflamatuar durumlarda sürekli sistemik antimikrobiyal profilaksi kullanmayın 1

References

Guideline

Guideline Directed Topic Overview

Dr.Oracle Medical Advisory Board & Editors, 2025

Guideline

Sepsis Management Guidelines

Praxis Medical Insights: Practical Summaries of Clinical Guidelines, 2025

Related Questions

What could be the cause of continuous fever spikes in an 11-year-old boy with Acute Respiratory Distress Syndrome (ARDS), on ventilatory support with Fraction of Inspired Oxygen (FIO2) 100% and inotropic support, and what is the further plan of management?
What are the latest guidelines for critical care management?
What are the differential diagnoses and initial management steps for a patient presenting with respiratory distress?
What is the best course of treatment for a 22-year-old male patient with chest congestion, respiratory issues, muscle strain, fatigue, and body aches, without fever, and no known chronic medical conditions or allergies?
What is the best course of action for a patient with major depressive disorder and chronic insomnia who has not responded to mirtazapine (Remeron) 30mg at bedtime?
What are the guidelines for managing a patient with a ruptured left posterior communicating artery (PCA) aneurysm and an unruptured ophthalmic artery aneurysm?
What is the risk of being a carrier of Kessler Vance syndrome?
What is the appropriate management for a patient with elevated inflammatory markers, such as C-Reactive Protein (CRP) or Erythrocyte Sedimentation Rate (ESR), and a history of chronic inflammatory conditions like Rheumatoid Arthritis (RA) or Systemic Lupus Erythematosus (SLE)?
What are the vaccination recommendations for a 2-year-old child who has recently recovered from encephalitis?
What is the best course of action for a 47-year-old asymptomatic female patient in sinus rhythm with a short PR (P-R) interval?
What is the preferred beta blocker, Atenolol (metoprolol) or Toprol XL (metoprolol succinate), for a patient with hypertension or heart failure, considering factors such as pharmacokinetic profile, comorbidities, and lung function?

Professional Medical Disclaimer

This information is intended for healthcare professionals. Any medical decision-making should rely on clinical judgment and independently verified information. The content provided herein does not replace professional discretion and should be considered supplementary to established clinical guidelines. Healthcare providers should verify all information against primary literature and current practice standards before application in patient care. Dr.Oracle assumes no liability for clinical decisions based on this content.

Have a follow-up question?

Our Medical A.I. is used by practicing medical doctors at top research institutions around the world. Ask any follow up question and get world-class guideline-backed answers instantly.