Week 6 Vooruitgang bij OCD met Citalopram 52mg: Verwachtingen en Volgende Stappen
Langzame vooruitgang met ups en downs in week 6 is normaal en verwacht bij OCD-behandeling met citalopram, en u moet de huidige dosis van 52mg nog minimaal 2-6 weken stabiliseren voordat u enige wijziging overweegt. 1, 2
Waarom Week 6 Nog Te Vroeg Is
De behandelrichtlijnen zijn duidelijk over het tijdsverloop bij OCD:
- 8-12 weken op de optimale dosis is noodzakelijk om de werkzaamheid van een SSRI bij OCD te beoordelen 1, 2
- Het maximale effect kan pas bij week 12 of later optreden 2
- Vroege respons (verbetering in week 2-4) voorspelt uiteindelijk behandelsucces, maar het volledige effect heeft meer tijd nodig 2
Citalopram heeft een halfwaardetijd van ongeveer 35 uur, wat betekent dat steady-state plasmaconcentraties pas na 1-2 weken na elke dosiswijziging worden bereikt 3. Bij 52mg (boven de standaard maximumdosis van 40mg) is uw patiënt mogelijk nog steeds aan het stabiliseren.
Wat Te Doen Nu
Primaire Aanbeveling: Stabiliseren en Wachten
Handhaaf de huidige dosis van 52mg voor minimaal 8-12 weken totaal voordat u verdere aanpassingen overweegt 2, 3. Dit betekent nog 2-6 weken vanaf nu.
- Monitor wekelijks op discontinuatiesymptomen en bijwerkingen 3
- Evalueer de werkzaamheid pas na in totaal 8-12 weken op een stabiele dosis 2, 3
- Ups en downs zijn normaal tijdens deze stabilisatieperiode 1
Belangrijke Waarschuwing: QT-Verlenging Risico
Let op: 52mg citalopram overschrijdt de FDA-aanbevolen maximumdosis van 40mg vanwege QT-verlengingsrisico 3, 4. Bij deze dosis:
- Overweeg een ECG om het QTc-interval te controleren 4
- Monitor op symptomen van hartritmestoornissen: pijn op de borst, snel of langzaam hartslag, kortademigheid, duizeligheid of flauwvallen 4
- Vermijd gelijktijdig gebruik met andere QT-verlengende medicijnen 4
Als Week 12 Onvoldoende Respons Toont
Als na 8-12 weken op 52mg de verbetering <25% is op de Y-BOCS schaal, overweeg dan:
Eerste Keuze: Voeg CGT met ERP Toe
Cognitieve gedragstherapie met exposure en response preventie (ERP) heeft grotere effectgroottes dan medicatie-augmentatie alleen 1, 2, 5. Dit is de sterkste aanbeveling uit de richtlijnen.
- Number needed to treat van 3 voor CGT versus 5 voor SSRI's 1
- Therapietrouw aan huiswerkopdrachten is de sterkste voorspeller van succes 1
- Intensieve CGT-protocollen (meerdere sessies over enkele dagen) kunnen overwogen worden 1
Tweede Keuze: Medicatie-Augmentatie
Als CGT niet beschikbaar of onvoldoende is:
Aripiprazol 10-15mg of risperidon hebben het sterkste bewijs voor SSRI-resistente OCD 2, 5:
- Ongeveer één derde van SSRI-resistente patiënten reageert klinisch betekenisvol 5
- Monitor op metabole bijwerkingen: gewichtstoename, bloedglucose, lipiden 5
Alternatieve glutamaterge middelen:
- N-acetylcysteïne (NAC) heeft het sterkste bewijs met 3 van 5 RCT's superieur aan placebo 5
- Memantine heeft werkzaamheid aangetoond in meerdere trials 5
Derde Keuze: Switch naar Ander SSRI of Clomipramine
- Overweeg overstappen naar sertraline 150-200mg, fluoxetine 60-80mg, of paroxetine 60mg 2, 5
- Clomipramine 150-250mg is gereserveerd voor patiënten die minimaal één adequate SSRI-trial hebben gefaald 1, 5, ondanks mogelijk superieure werkzaamheid, vanwege inferieur veiligheids- en tolerabiliteitsprofiel
Valkuilen om Te Vermijden
- Te vroeg de dosis verhogen of switchen - dit leidt tot instabiliteit en maakt beoordeling onmogelijk 3
- Negeren van comorbide depressieve symptomen - deze bemiddelen de relatie tussen OCD en verminderde levenskwaliteit 2
- Onvoldoende monitoring van QT-verlenging bij doses >40mg 3, 4
- Niet screenen op bipolaire stoornis voordat u doorgaat met antidepressiva - behandeling van OCD met een antidepressivum alleen kan een gemengde/manische episode uitlokken bij risicopatiënten 4
Langetermijnperspectief
Handhaaf de behandeling gedurende minimaal 12-24 maanden na het bereiken van remissie vanwege hoge terugvalpercentages na stopzetting 1, 2, 5. Regelmatige herbeoordeling is essentieel om symptoomcontrole en bijwerkingenbeheer in balans te brengen.