Nee, deze bewering klopt niet
De claim dat augmentatie met antipsychotica in 40-60% van de gevallen effectief is bij stress-gerelateerde terugval, is onjuist en misleidend. De werkelijke respons op antipsychotische augmentatie bij SSRI-resistente OCS is slechts ongeveer 33%, ongeacht de oorzaak van de terugval. 1, 2, 3, 4
Wat de evidence werkelijk laat zien
Werkelijke effectiviteit van antipsychotische augmentatie
- Slechts één op de drie patiënten met SSRI-resistente OCS vertoont een klinisch betekenisvolle respons op antipsychotische augmentatie 1, 2, 3, 4
- De absolute risicoreductie (ARD) voor antipsychotische augmentatie is 0,22 (95% CI: 0,13-0,31), wat neerkomt op ongeveer 22% verschil met placebo 3
- Deze cijfers gelden voor alle patiënten met behandelresistente OCS, niet specifiek voor stress-gerelateerde terugval 1, 2
Het probleem met de "gebroken dijk" metafoor
- Er bestaat geen wetenschappelijk bewijs dat patiënten die een "volledige respons" hadden en terugvielen door stress, beter reageren op augmentatie dan andere behandelresistente patiënten 1, 2
- De metafoor suggereert een specifiek mechanisme dat niet wordt ondersteund door de literatuur 1, 2
- Stress-gerelateerde terugval bij een eerdere responder vereist een andere benadering dan direct augmentatie 2
Wat wel effectief is bij stress-gerelateerde terugval
Eerste stap: Optimaliseer de bestaande behandeling
- Voeg onmiddellijk CGT met exposure en response preventie (ERP) toe als dit nog niet wordt gedaan, aangezien dit grotere effectgroottes laat zien dan antipsychotische augmentatie 1, 2
- Zorg voor een adequate SSRI-trial: maximaal getolereerde dosis gedurende 8-12 weken met bevestigde therapietrouw 1, 2
- Bereid de patiënt voor op terugval met zelfmanagementstrategieën die tijdens de therapie zijn geleerd 1
Tweede stap: Overweeg medicatie-aanpassingen
- Overweeg eerst het switchen naar een andere SSRI of een SNRI voordat je augmentatie probeert 1, 2
- Als augmentatie noodzakelijk is, hebben risperidon en aripiprazol het sterkste bewijs 1, 2
- N-acetylcysteïne heeft het sterkste bewijs onder glutamaterge middelen, met 3 van de 5 RCT's die superioriteit aan placebo aantonen 1, 2
Derde stap: Geavanceerde opties
- Deep repetitieve transcraniële magnetische stimulatie (rTMS) is FDA-goedgekeurd voor behandelresistente OCS met een matige effectgrootte 2
- Overweeg intensieve poliklinische of residentiële OCS-behandelprogramma's wanneer standaardbenaderingen falen 2, 5
Belangrijke valkuilen om te vermijden
Premature augmentatie
- Begin nooit met antipsychotische augmentatie zonder eerst een adequate SSRI-trial van minimaal 8-12 weken op maximale dosis te hebben voltooid 1, 2
- 25,6% van de patiënten reageert nog steeds op voortgezette SSRI-monotherapie na 3 maanden 3
Monitoring van bijwerkingen
- Monitor bij gebruik van antipsychotica verplicht op metabole bijwerkingen, waaronder gewichtstoename, bloedglucose en lipidenprofiel 1, 2
- Let op tekenen van serotoninesyndroom bij het combineren of wisselen van serotonerge medicatie 1, 2
Behandelingsduur
- Handhaaf de behandeling gedurende minimaal 12-24 maanden na het bereiken van remissie vanwege hoge terugvalpercentages na stopzetting 1, 2
- Overweeg maandelijkse booster CGT-sessies gedurende 3-6 maanden na acute respons 2, 5
Conclusie over de claim
De bewering dat augmentatie "zeer effectief" is met 40-60% respons bij stress-gerelateerde terugval is niet gebaseerd op wetenschappelijk bewijs. De werkelijke respons is ongeveer 33%, en er is geen bewijs dat stress-gerelateerde terugval een betere prognose heeft. De beste aanpak bij een patiënt die terugvalt na eerdere respons is het optimaliseren van CGT/ERP en het verifiëren van adequate medicatiedosering en therapietrouw, niet het direct toevoegen van antipsychotica. 1, 2