Kans op succes met een tweede SSRI na succesvolle behandeling met sertraline
Als sertraline jarenlang succesvol heeft gewerkt, is de kans dat een andere SSRI ook effectief zal zijn vergelijkbaar met de algemene SSRI-responspercentages van ongeveer 60-75%, aangezien er geen bewijs is dat eerdere SSRI-respons de kans op succes met een andere SSRI voorspelt. 1
Belangrijkste bevindingen uit richtlijnen
De American College of Physicians heeft uitgebreid onderzoek gedaan naar het wisselen tussen SSRI's en andere tweedegeneratie antidepressiva:
Geen significant verschil in werkzaamheid tussen verschillende SSRI's: Beschikbaar bewijs ondersteunt geen klinisch significante verschillen in effectiviteit tussen SSRI's, SNRI's of andere tweedegeneratie antidepressiva voor de behandeling van depressie. 1
Wisselstudies tonen vergelijkbare resultaten: In de STAR*D-studie, de grootste studie naar behandelstrategieën bij depressie, hadden patiënten die wisselden naar een andere SSRI (zoals sertraline) na falen van een eerste SSRI ongeveer 25% kans op remissie, zonder significant verschil tussen verschillende antidepressiva. 1, 2
Waarom het antwoord genuanceerder is dan "95%"
Het is cruciaal om te begrijpen dat het feit dat sertraline jarenlang succesvol werkt, niet betekent dat een andere SSRI dezelfde 95% effectiviteit zal hebben:
De vraag veronderstelt dat als sertraline 95% effectief is geweest, een tweede SSRI ook 95% effectief zal zijn - maar dit is niet hoe antidepressiva-respons werkt. 1
38% van patiënten bereikt geen behandelrespons tijdens 6-12 weken behandeling met tweedegeneratie antidepressiva, en 54% bereikt geen remissie, wat aantoont dat individuele respons sterk varieert. 1
Praktische overwegingen bij wisselen
Als er een reden is om te wisselen van sertraline naar een andere SSRI:
Alle SSRI's hebben vergelijkbare werkzaamheid: Studies tonen geen klinisch betekenisvol verschil tussen sertraline, fluoxetine, paroxetine, citalopram of escitalopram voor depressiebehandeling. 1
Bijwerkingenprofiel verschilt wel: Paroxetine heeft bijvoorbeeld een verhoogd risico op seksuele disfunctie vergeleken met andere SSRI's. 1
Wisselstrategie: Bij wisselen tussen SSRI's na succesvolle behandeling is de kans op succes ongeveer 21-25% voor remissie volgens de STAR*D-studie, hoewel dit bij patiënten was die niet reageerden op de eerste SSRI. 2
Belangrijke valkuil
De grootste fout zou zijn om te wisselen van een werkzaam medicijn (sertraline) naar een ander zonder duidelijke medische indicatie. Als sertraline jarenlang succesvol werkt, is er geen reden om te wisselen tenzij er sprake is van:
Klinisch algoritme
Als sertraline succesvol werkt: blijf sertraline gebruiken - er is geen bewijs dat wisselen naar een andere SSRI voordelen biedt. 1
Als er een reden is om te wisselen: verwacht een responspercentage van 60-75% (algemene SSRI-effectiviteit), niet 95%, met een remissiepercentage van ongeveer 25% volgens wisselstudies. 1, 2