FDA Onaylı Asiklovir Konsantrasyonları
FDA, herpes enfeksiyonlarının tedavisi için oral asiklovir'in 200 mg, 400 mg ve 800 mg konsantrasyonlarını onaylamıştır; intravenöz formülasyon ise 5-10 mg/kg vücut ağırlığı dozunda kullanılır. 1
Oral Formülasyonlar ve Dozaj Rejimleri
FDA onaylı oral asiklovir konsantrasyonları şunlardır:
İlk Genital Herpes Atağı
- 400 mg oral, günde 5 kez, 10 gün süreyle 2
Rekürren Genital Herpes Epizodları
- 200 mg oral, günde 5 kez, 5 gün süreyle 2, 3
- 400 mg oral, günde 3 kez, 5 gün süreyle 2, 3
- 800 mg oral, günde 2 kez, 5 gün süreyle 2, 3
Oral Herpes (Soğuk Algınlığı Yaraları)
- Yukarıdaki rekürren genital herpes dozları oral herpes için de eşit derecede etkilidir 3, 4
- Tedavi prodrom döneminde veya lezyonların başlangıcından sonraki 2 gün içinde başlatılmalıdır 3, 4
Günlük Süpresif Tedavi
- 400 mg oral, günde 2 kez (sık tekrarlayan hastalar için önerilen) 2, 5
- 200 mg oral, günde 3-5 kez (alternatif rejim) 2
- Süpresif tedavi, sık tekrarlayan hastalarda (yılda 6 veya daha fazla atak) nüks sıklığını en az %75 oranında azaltır 2, 5
İntravenöz Formülasyon
Şiddetli Hastalık veya Komplikasyonlar
- 5-10 mg/kg vücut ağırlığı IV, her 8 saatte bir, 5-7 gün süreyle veya klinik düzelme sağlanana kadar 2, 4
- Hastaneye yatış gerektiren şiddetli hastalık veya komplikasyonlar (örn. dissemine enfeksiyon, ensefalit, pnömoni, hepatit) için kullanılır 2
Şiddetli Gingivostomatit
- 5-10 mg/kg IV, her 8 saatte bir, lezyonlar gerilemeye başlayana kadar, ardından oral tedaviye geçilir 4
- Hafif-orta şiddetteki gingivostomatit için: 20 mg/kg (maksimum 400 mg/doz) oral, günde 3 kez, 5-10 gün 4
Farmakokinetik Özellikler
FDA etiketine göre asiklovir'in önemli farmakokinetik özellikleri:
- Plazma eliminasyon yarı ömrü: 2.5-3.3 saat 1
- Ortalama oral biyoyararlanım: %10-20 (doz arttıkça azalır) 1
- Plazma protein bağlanması: %9-33 1
- Gıda alımı emilimi etkilemez, bu nedenle yemekle veya yemeksiz alınabilir 1
Özel Popülasyonlar için Doz Ayarlaması
Renal Yetmezlik
- Renal fonksiyon bozukluğu olan hastalarda doz ayarlaması önerilir 1
- Kreatinin klirensi azaldıkça dozaj sıklığı azaltılmalıdır 5
- Yeterli hidrasyon sağlanmalıdır 1
Geriatrik Hastalar
- Yaşa bağlı renal fonksiyon değişiklikleri nedeniyle plazma konsantrasyonları daha yüksektir 1
- Altta yatan renal yetmezliği olan geriatrik hastalarda doz azaltılması gerekebilir 1
Önemli Klinik Uyarılar
Tedavi Zamanlaması
- Maksimum fayda için tedavi prodrom döneminde veya lezyon başlangıcından sonraki 24-48 saat içinde başlatılmalıdır 3, 4
- Geç başlatılan tedavi etkinliği önemli ölçüde azalır 3
Direnç Riski
- İmmünkompetan hastalarda direnç oranı <%0.5 5
- İmmünkompromize hastalarda direnç oranı %7'ye kadar çıkabilir 5
- Asiklovir dirençli HSV için foskarnet 40 mg/kg IV günde 3 kez tercih edilen tedavidir 5, 6