Ateşiniz Varsa Ne Yapmalısınız?
Ateşiniz için ilk tercih olarak parasetamol (asetaminofen) 1000 mg ağızdan her 4-6 saatte bir (günde maksimum 4 gram) almalısınız ve ağızdan alabilen tüm hastalar için bu yol tercih edilmelidir. 1
Parasetamol Kullanımı ve Dozaj
- Parasetamol, mükemmel güvenlik profili nedeniyle ilk seçenek ağrı kesicidir ve kardiyovasküler güvenlik açısından NSAİD'lerden üstündür 1
- Ağızdan alabilen tüm hastalar için oral parasetamol 1000 mg her 4-6 saatte bir (maksimum günlük doz 4 g) önerilir 1
- Parasetamol gastrointestinal komplikasyonlarda plaseboya kıyasla artış göstermez (RR 0.80,95% CI 0.27-2.37) 1
Önemli Güvenlik Uyarıları:
- Karaciğer yetmezliği veya alkol kullanım öyküsü olan hastalarda doz azaltılmalıdır 1
- Akut karaciğer yetmezliğinde parasetamol kullanılmamalıdır 1
- Aktif alkol kullanımı, malnütrisyon veya açlık gibi ek risk faktörleri varsa, maksimum doz günde 2 g'a düşürülmelidir 1
Ateş Tedavisinin Amacı
- Antipiretikler öncelikle semptomatik rahatlama ve hasta konforu için kullanılmalıdır, sadece vücut sıcaklığını düşürmek için rutin kullanılmamalıdır 1
- 13 randomize kontrollü çalışmayı içeren meta-analizde (n=1,963), ateş yönetiminin 28 günlük mortaliteyi (RR 1.03; 95% CI 0.79-1.35), hastane mortalitesini veya şok düzelmesini iyileştirmediği gösterilmiştir 1
- Hasta veya aileler konfor için sıcaklığı düşürmeyi tercih ediyorsa, antipiretik ilaçlar fiziksel soğutma yöntemlerine tercih edilmelidir 1
Fiziksel Soğutma Yöntemleri Kullanılmamalı
- Ilık süngerle silme, vantilatör gibi fiziksel soğutma yöntemleri rahatsızlığa neden olur ve önerilmez 1
- Bu yöntemler sonuçları iyileştirmeden rahatsızlığı artırır 1
Ne Zaman Doktora Başvurmalısınız?
Aşağıdaki durumlarda kullanmayı bırakın ve doktorunuza danışın: 2
- Ağrı kötüleşirse veya 10 günden fazla sürerse
- Ateş kötüleşirse veya 3 günden fazla sürerse
- Yeni semptomlar ortaya çıkarsa
- Kızarıklık veya şişlik varsa
Bu durumlar ciddi bir durumun işaretleri olabilir 2
Özel Durumlar
Seyahat Sonrası Ateş:
- Tropikal bölgelere seyahat sonrası ateşiniz varsa, öncelikle sıtma mutlaka dışlanmalıdır ve derhal üç günlük kan filmleri yapılmalıdır 3
- Tropikal enfeksiyonların çoğu maruziyetten sonraki 21 gün içinde semptomatik hale gelir 3
Yaşlı Hastalarda:
- Yaşlı hastalarda ateş yanıtı körelebilir; tek bir >37.8°C (100°F) sıcaklık enfeksiyon için %70 duyarlılık ve %90 özgüllüğe sahiptir 4
- Fonksiyonel düşüş (yeni konfüzyon, inkontinans, düşme) ateşten daha belirgin olabilir ve yaşlı hastalarda "fonksiyon düşüşü" epizodlarının %77'sinde enfeksiyon mevcuttur 4
Destekleyici Önlemler
- Yeterli hidrasyon sağlayın (dehidrasyondan kaçınmak için günde 2 litreden fazla olmamak üzere) 1
- Sıcak aylarda hastayı açın ve ortam sıcaklığını düşürün 1
- Aşırı çevresel uyaranları azaltın 1
Kaçınılması Gereken Yaygın Hatalar
- Ağızdan ilaç alabilen hastalarda intramüsküler parasetamol kullanmayın - enjeksiyon bölgesi ağrısı, doku travması ve özellikle antikoagülan kullanan hastalarda hematom riski vardır 1
- Yaşlılarda fonksiyonel düşüşü "sadece yaşlanma" olarak görmezden gelmeyin - ciddi enfeksiyonun tek işareti olabilir 4
- Hayatı tehdit eden enfeksiyon şüphesi varsa tanı doğrulaması beklenirken ampirik antibiyotikleri geciktirmeyin 4