Các Giai Đoạn Chuyển Dạ
Chuyển dạ được chia thành ba giai đoạn chính: giai đoạn 1 (từ khi bắt đầu chuyển dạ đến khi cổ tử cung mở hoàn toàn), giai đoạn 2 (từ khi cổ tử cung mở hoàn toàn đến khi thai nhi sinh ra), và giai đoạn 3 (từ khi thai nhi sinh ra đến khi rau thai được đẻ ra). 1
Giai Đoạn 1: Mở Cổ Tử Cung
Giai đoạn 1 được chia thành hai pha quan trọng 2, 1:
Pha Tiềm Tàng (Latent Phase)
- Đây là pha đầu tiên với tốc độ mở cổ tử cung chậm và tương đối phẳng 2
- Không có dấu hiệu chẩn đoán rõ ràng để xác định thời điểm bắt đầu ngoài việc theo dõi sự mở cổ tử cung 2
Pha Tích Cực (Active Phase)
- Pha tích cực bắt đầu khi tốc độ mở cổ tử cung tăng nhanh, chuyển từ đường cong phẳng của pha tiềm tàng sang độ dốc nhanh hơn 2, 1
- American College of Obstetricians and Gynecologists khuyến cáo rằng pha tích cực được xác định khi tốc độ mở cổ tử cung tăng tốc, bất kể mức độ mở cụ thể 1
- Tốc độ mở cổ tử cung bình thường trong pha tích cực là:
- Cần khám âm đạo ít nhất mỗi 2 giờ để phát hiện khi tốc độ mở cổ tử cung tăng 1
- Thời gian trung bình của pha tích cực là 7.7 giờ cho sản phụ chưa sinh và 5.6 giờ cho sản phụ đã sinh 3
Pha Chậm Lại (Deceleration Phase)
- Kết thúc giai đoạn 1 với sự chậm lại rõ rệt của quá trình mở cổ tử cung 2
- Pha này thường ngắn và thường không được phát hiện 2
- Thời gian kéo dài bất thường: >2-3 giờ cho sản phụ chưa sinh, >1 giờ cho sản phụ đã sinh 2
Giai Đoạn 2: Sổ Thai Nhi
- Giai đoạn 2 bắt đầu khi cổ tử cung mở hoàn toàn (10 cm) và kết thúc khi thai nhi được sinh ra 1
- World Health Organization khuyến cáo cho phép 2-3 giờ cho giai đoạn 2 1
- Thời gian trung bình:
- Cần xem xét sinh hỗ trợ (forceps hoặc vacuum) nếu không thể sinh thường nhanh chóng 1
Giai Đoạn 3: Sổ Rau Thai
- Giai đoạn 3 được định nghĩa là khoảng thời gian từ khi thai nhi sinh ra cho đến khi rau thai được đẻ ra 4
- Thời gian bình thường của giai đoạn 3 là tối đa 1 giờ nếu không được quản lý tích cực 1
- Quản lý tập trung vào phòng ngừa xuất huyết sau sinh 1, 4
- Bằng chứng hiện tại hỗ trợ sử dụng thuốc co tử cung dự phòng hiệu quả, kẹp dây rốn trễ, tiếp xúc da kề da sớm, và kéo dây rốn có kiểm soát khi có thể 4
Các Yếu Tố Nguy Cơ Bất Thường Chuyển Dạ
Cần lưu ý các yếu tố sau có thể gây bất thường trong chuyển dạ 2, 1:
- Không tương xứng đầu-chậu (cephalopelvic disproportion)
- Gây tê tủy sống quá mức
- Co bóp tử cung kém
- Thai nhi bất thường vị trí hoặc ngôi
- Béo phì của mẹ
- Tuổi mẹ cao
- Mổ lấy thai trước đó