Can ibuprofen (nonsteroidal anti-inflammatory drug) be used during pregnancy?

İbuprofen Gebelikte Kullanılabilir mi?

İbuprofen gebeliğin ilk ve ikinci trimesterinde (28. gebelik haftasına kadar) kısa süreli kullanım için kabul edilebilir, ancak 28-30. haftadan sonra kesinlikle kontrendikedir ve parasetamol her trimesterde daha güvenli ilk seçenek olarak kalır. 1, 2, 3

Gebelik Dönemine Göre Kullanım

İlk Trimester (0-13. hafta)

• İbuprofen ilk trimesterde gerekli olduğunda en düşük etkili dozda ve kısa süreli (7-10 gün maksimum) kullanılabilir 1, 2
• Erken gebelik döneminde ibuprofen maruziyetinin düşük veya teratojenite riski artışı göstermediğine dair kanıtlar mevcuttur 2, 4
• Önemli uyarı: Aktif olarak gebe kalmaya çalışan kadınlar ibuprofenden kaçınmalıdır, çünkü NSAİİ'ler ovulasyonu engelleyerek fertiliteyi azaltabilir 2

İkinci Trimester (14-27. hafta)

• İbuprofen ikinci trimesterde kullanılabilir, ancak 20. haftadan sonra fetal böbrek fonksiyonu riskleri nedeniyle mümkünse kaçınılmalıdır 1, 3
• FDA etiketine göre, 20. gebelik haftası civarında veya sonrasında NSAİİ kullanımı oligohidramniyosa yol açan fetal böbrek disfonksiyonu vakaları ile ilişkilendirilmiştir 3
• Kullanım gerekiyorsa: 7-10 günle sınırlı, en düşük etkili doz 1, 2

Üçüncü Trimester (28. hafta ve sonrası)

• İbuprofen 28-30. gebelik haftasından sonra kesinlikle kontrendikedir 1, 2, 3
• FDA, NSAİİ'lerin 30. gebelik haftası civarında veya sonrasında kullanımının prematür duktus arteriyozus kapanması riskini artırdığını açıkça belirtmektedir 3
• Ciddi fetal riskler şunları içerir:
  • Prematür duktus arteriyozus kapanması veya daralması 1, 2, 3
  • Oligohidramniyos (fetal böbrek disfonksiyonu nedeniyle) 3, 5
  • Yenidoğanda persistan pulmoner hipertansiyon 5
  • Nekrotizan enterokolit 5
  • İntrakraniyal kanama 5

Pratik Klinik Yaklaşım

Ağrı Yönetimi Algoritması

1. İlk seçenek (tüm trimesterlerde): Parasetamol en düşük etkili dozda, en kısa sürede 6
2. İkinci seçenek (sadece 1. ve 2. trimesterde): Parasetamol yetersizse, ibuprofen 200-400 mg her 6-8 saatte, maksimum 7-10 gün 2
3. 28. haftadan sonra: Sadece parasetamol; ibuprofen asla kullanılmamalı 2, 3

Dozaj ve Süre Parametreleri

• En düşük etkili dozu kullanın 1, 2, 3
• Kullanımı 7-10 günle sınırlayın 2, 7
• 1. haftadan sonra gerekirse, 48 saatten uzun tedavi için oligohidramniyos açısından ultrason monitörizasyonu düşünün 3
• Oligohidramniyos gelişirse, ibuprofeni derhal kesin 3

Önemli Kliniksel Noktalar

Kritik Kesim Noktası

• 28. gebelik haftası kritik eşiktir, geleneksel "üçüncü trimester" tanımlaması değil, çünkü bu noktadan sonra fetal NSAİİ ilişkili risklere duyarlılık önemli ölçüde artar 2
• Avrupa Kardiyoloji Derneği kılavuzları, tüm NSAİİ'lerin (aspirin ≤100 mg/gün hariç) 32. gebelik haftasında kesilmesi gerektiğini belirtir 1

Emzirme Döneminde Güvenlik

• İbuprofen emzirme sırasında güvenli kabul edilir, çünkü anne sütüne düşük miktarlarda geçer 1, 2, 5

Kronik İnflamatuar Durumlar

• Devam eden tedavi gerektiren kronik durumlar için, gebe kalmadan önce veya erken gebelikte gebelikle uyumlu alternatiflere geçiş yapın 2:
  • Hidroksiklorokin 1
  • Sülfasalazin 1
  • Düşük doz prednizon 1
  • Azatioprin 1

Kanıt Kalitesi ve Kılavuz Uyumu

Amerikan Romatoloji Koleji (2020) ve Avrupa Kardiyoloji Derneği (2015) kılavuzları, FDA etiketleme ile birlikte bu önerileri desteklemektedir 1, 3. En yüksek kaliteli kanıt, 28. hafta sonrası mutlak kontrendikasyon ve ilk/ikinci trimesterde dikkatli kullanım için güçlü bir konsensüs göstermektedir 1, 2, 3.

Sonuç olarak: İbuprofen gebelikte tamamen yasak değildir, ancak zamanlamaya bağlı katı kısıtlamalar gerektirir ve parasetamol her zaman tercih edilen ilk seçenek olarak kalır 6, 2.