Linezolid Tekli Kullanım (Monoterapi)
Evet, linezolid ciddi Gram-pozitif enfeksiyonlarda monoterapi olarak kullanılabilir ve birçok klinik durumda etkili ve güvenli bir seçenektir. 1, 2
Monoterapi Olarak Onaylanmış Endikasyonlar
Linezolid aşağıdaki enfeksiyonlarda tek başına kullanım için FDA onaylıdır:
- Komplike cilt ve yumuşak doku enfeksiyonları (cSSTI): MRSA dahil Gram-pozitif bakterilerin neden olduğu enfeksiyonlarda monoterapi olarak etkilidir 1
- Nozokomiyal pnömoni: Özellikle ventilatör ilişkili pnömonide, vankomisine üstünlük gösterebilir 1, 2
- Toplum kökenli pnömoni: Tek başına yeterli etkinlik sağlar 1, 3
- Vankomisin dirençli enterokok (VRE) enfeksiyonları: %86.4 mikrobiyolojik kür ve %81.4 klinik kür oranları ile etkilidir 2
Monoterapinin Avantajlı Olduğu Klinik Senaryolar
Renal yetmezlik veya dalgalanan böbrek fonksiyonu olan hastalarda linezolid vankomisine tercih edilmelidir, çünkü doz ayarlaması gerektirmez ve vankomisinin yetersiz dozlanma riski yoktur 2
Nefrotoksik ilaç kullanan hastalarda linezolid monoterapi olarak önerilir, çünkü vankomisinin nefrotoksisite riskini artırmaması avantaj sağlar 2
MRSA pnömonisinde linezolid monoterapi olarak vankomisine üstündür, çünkü epitelyal sıvıya daha iyi penetrasyon gösterir ve mortalite fayda sağlar 2
Dozlama
- Erişkinler: 600 mg IV veya PO her 12 saatte bir - renal veya hepatik yetmezlikte doz ayarlaması gerekmez 1, 2
- Pediatrik (<12 yaş): 10 mg/kg/doz her 8 saatte bir 1, 2
- Pediatrik (≥12 yaş): 600 mg her 12 saatte bir 2
Monoterapi Olarak KULLANILMAMASI Gereken Durumlar
Rifampin asla monoterapi olarak kullanılmamalıdır çünkü hızla direnç gelişir, ancak linezolid ile rifampin kombinasyonu da önerilmez çünkü cilt ve yumuşak doku enfeksiyonlarında fayda gösterilmemiştir 1
Koagülaz-negatif stafilokoklar (CoNS) için rutin tedavi başlanmamalıdır, özellikle ventilatör ilişkili pnömonide, çünkü bu bakteriler nadiren gerçek patojendir 1
Önemli Uyarılar ve İzlem
Uzun süreli kullanımda (>2 hafta) geri dönüşümlü miyelosüpresyon riski vardır, özellikle trombositopeni gelişebilir ve haftalık tam kan sayımı izlemi gereklidir 1, 2
Monoamin oksidaz inhibitörü etkisi nedeniyle hastalar tiramin açısından zengin gıdalardan (>100 mg tiramin) kaçınmalı ve sempatomimetiklerle dikkatli olunmalıdır 1, 2
Serotonin sendromu riski selektif serotonin geri alım inhibitörü kullanan hastalarda mevcuttur 1
Klinik Etkinlik Kanıtları
Kontrollü çalışmalarda linezolid monoterapisi:
- MRSA cilt ve yumuşak doku enfeksiyonlarında vankomisine göre daha yüksek klinik kür oranları göstermiştir (RR 1.09, %95 CI 1.03-1.17) 2
- Mikrobiyolojik kür açısından üstündür (RR 1.17, %95 CI 1.04-1.32) 2
- Metisilin dirençli stafilokokların neden olduğu enfeksiyonlarda vankomisin kadar etkilidir 3, 4
Sonuç olarak, linezolid ciddi Gram-pozitif enfeksiyonlarda güvenle monoterapi olarak kullanılabilir ve belirli klinik durumlarda (renal yetmezlik, MRSA pnömonisi) vankomisine tercih edilmelidir. 1, 2